Küresel emtia piyasalarında gümüş fiyatları etrafında dönen tartışmalar, yatırımcıların güvenini sarsacak boyuta ulaştı. Son yayımlanan analizler, gümüşün aynı anda iki farklı fiyatla işlem gördüğünü ortaya koyarken, özellikle ABD ve Çin piyasaları arasındaki makas dikkat çekiyor. Bu durum, “gümüş piyasası manipüle mi ediliyor?” sorusunu yeniden gündeme taşıdı.
Kağıt Gümüş ile Fiziki Gümüş Arasındaki Uçurum
ABD’de COMEX üzerinden işlem gören gümüş fiyatı yaklaşık 92 dolar seviyelerinde bulunurken, Çin’in Şanghay piyasasında fiziki gümüşün fiyatı 120-130 dolar aralığında seyrediyor. Bu fark, Asya piyasasında yaklaşık yüzde 40’lık bir prim anlamına geliyor. Uzmanlara göre bu çarpıcı ayrışmanın temel nedeni, ABD’de gümüş işlemlerinin büyük ölçüde “kağıt sözleşmeler” üzerinden yapılması.
Amerikan piyasasında gümüş ticaretinin büyük kısmı vadeli kontratlar ve türev ürünler üzerinden gerçekleşiyor. Bu işlemlerin çoğu, gerçek anlamda fiziki gümüş teslimatını içermiyor. Tahminlere göre ABD’de kağıt gümüş ile fiziki gümüş arasındaki oran 350’ye 1 seviyesinde. Yani piyasada işlem gören her bir ons gerçek gümüşe karşılık, 350’den fazla kağıt talep bulunuyor. Bu yapı, büyük finansal kurumların yüksek hacimli satışlarla fiyatları aşağı çekebilmesine olanak tanıyor.
Şanghay’da ise durum oldukça farklı. Buradaki fiyatlar, gerçek fiziki işlemleri yansıttığı için arz-talep dengesini daha net gösteriyor. Çin’de fiziki gümüş fiyatlarının tarihi zirvelere yakın seyretmesi, küresel ölçekte fiziki talebin güçlü kaldığına işaret ediyor.
Sert Düzeltme ve Piyasalara Yansıyan Etkiler
Ocak ayı itibarıyla gümüş fiyatları aylık bazda yüzde 60’tan fazla yükselmiş, 2025 genelinde ise yüzde 140’lık bir artış kaydetmişti. Ancak bu hızlı yükselişin ardından gümüş vadeli işlemleri yalnızca 24 saat içinde yüzde 34 değer kaybederek 74 dolara geriledi. Bu düşüş, gümüş tarihindeki en sert günlük düşüş olarak kayıtlara geçti.
Benzer bir tablo altın piyasasında da yaşandı. Son 12 ayda neredeyse iki katına çıkan altın, ons başına 5.600 dolara yaklaşarak rekor kırdıktan sonra, bir gün içinde 4.686 dolara kadar geriledi. Altın ve gümüşte yaşanan bu ani düşüş, 24 saatten kısa sürede yaklaşık 3 trilyon dolarlık piyasa değerinin silinmesine neden oldu.
Bu gelişmeler, akıllara yakın geçmişte kripto para ve teknoloji hisselerinde yaşanan sert düzeltmeleri getirdi. Özellikle kalabalık işlemler, yüksek kaldıraç ve hızlı fiyat artışları, birçok varlık sınıfında benzer çöküşleri tetiklemişti.
