ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’nun (SEC) Nisan ayında merkeziyetsiz finans (DeFi) arayüzlerine ilişkin yayımladığı yeni personel rehberi, sektörde büyük yankı uyandırdı. Merkeziyetsiz Finans Eğitimi Fonu (DeFi Education Fund) ve aralarında a16z crypto, Aptos Labs, Uniswap, Chainlink, Paradigm, Solana Policy Institute ve Phantom gibi tanınmış isimlerin bulunduğu 35’ten fazla kurum, SEC’e başvurarak bu geçici rehberin kalıcı, kamuya açık bir düzenlemeye dönüştürülmesini talep etti.
SEC’in Nisan rehberinde ne var?
SEC’in Piyasa ve Ticaret Bölümü, 13 Nisan tarihinde yayınladığı personel bildirisiyle, belirli kripto arayüzleri işleten bazı operatörlerin broker-bayi olarak kaydolma yükümlülüğünden muaf tutulmasını sağladı. Bu istisna, kullanıcıların kendi varlıklarını kontrol ettiği ve DeFi protokollerine bağlanan ön yüz sağlayıcılarını kapsıyor.
Rehber kapsamında belirtilen kullanıcı arayüzü sağlayıcıları, broker-bayi kaydı olmadan, kullanıcıdan işlemlere ilişkin ücret alabilecek. Fakat bu düzenlemeler yalnızca belirli bir çerçeveyle sınırlandırıldı ve genel kapsamda geçici nitelik taşıyor.
DeFi ekosistemi neden kalıcı düzenleme istiyor?
Mevcut rehber, yayın tarihinden itibaren beş yıl içerisinde ya kalıcı bir kurala dönüştürülmek ya da aksi bir durumda geri çekilmek üzere hazırlandı. DeFi Education Fund ve çok sayıda sektör temsilcisi, ileride değişebilecek SEC yönetiminin geçici rehberleri kolayca değiştirebilmesinden endişe duyuyor. Bu nedenle, sektör aktörleri regülasyon netliğinin kalıcı olması ve herhangi bir siyasi veya idari değişiklik ile geri alınamaması adına resmi ve kamuya açık bir yasal çerçevenin oluşturulmasını istiyor.
Regülasyonda belirsizliğin devam etmesi hâlinde, blokzinciri teknolojisinin gelişiminde ciddi bir yavaşlama olabileceği ve yatırımcının piyasaya erişiminin kısıtlanacağı vurgulanıyor.
Ethereum’da yeni gizlilik önerisi gündemde
SEC’nin rehberine paralel olarak, Ethereum geliştiricilerinden Tom Lehman tarafından X platformunda paylaşılan EIP-8182 başlıklı teklif de tartışma konusu oldu. Bu teklif, Ethereum’un kendi protokolü içine yerleşik bir şekilde gizli transfer (private transfer) özelliğinin eklenmesini öngörüyor.
Teklife göre, Ethereum zincirine doğrudan entegre edilecek paylaşımlı ve korunmalı bir havuz (“shared shielded pool”) ile kullanıcılar, üçüncü parti araçlar olmadan, protokol seviyesinde gizli transfer yapabilecek. ZK-proof doğrulama sistemi de doğrudan bu havuza entegre edilecek.
Ethereum kurucu ortağı Vitalik Buterin, daha önce Nisan 2025’te cüzdanlar için Railgun benzeri gizlilik araçlarının doğrudan entegre edilmesini gündeme getirmiş, böylece kullanıcıların daha güvenli ve gizli işlem yapabilmesinin önünü açmak istemişti.
Teklifte önerilen havuzda herhangi bir yönetici anahtarı, yönetişim token’ı ya da zincir üstü yükseltme mekanizması olmayacağı belirtiliyor. Süreç, yalnızca Ethereum’un sert çatallaşma (hard-fork) kararları ile ilerleyecek.
Bu öneri hayata geçtiği takdirde, protokol tabanında gizlilik işlemlerinin mümkün hâle gelmesi, SEC’in yeni rehberinde tanımlamaya çalıştığı arayüzlere yönelik broker-bayi sınırlarının ileride daha karmaşık bir hâl almasına da yol açabilir. Özellikle ön yüz cüzdanlarının varsayılan olarak gizli gönderim sunması, düzenleyici çizgilerin belirlenmesini daha da zorlaştırabilir.
