New York’taki federal mahkeme, yatırımcıları WhatsApp üzerinden kurulan sahte ilişkilerle kandırdığı öne sürülen NanoBit bağlantılı dört şirket ve iki kişi hakkında 5 milyon doların üzerinde para cezasına hükmetti. ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu SEC, kararın 16 Haziran’da verildiğini, dava sürecine ilişkin açıklamayı ise 29 Haziran’da paylaştı.
Dolandırıcılık düzeninin işleyişi
SEC, Eylül 2024’te açtığı davada bu yapıyı kripto piyasalarındaki “ilişki temelli yatırım dolandırıcılığına” karşı ilk yaptırım adımı olarak tanımladı. Kurum, Eylül 2023 ile Haziran 2024 arasında dolandırıcıların WhatsApp grup sohbetlerinde kendilerini finans sektöründe çalışan profesyoneller gibi tanıttığını ve potansiyel yatırımcıların güvenini kazandıktan sonra onları NanoBit’e yönlendirdiğini belirtti.
SEC’ye göre sanıklar, NanoBit’in bağlantılı yapısı olan NanobitUS Securities’in kuruma kayıtlı bir aracı kurum olduğu izlenimi verdi. Platformda gerçeğe aykırı ilk coin arzları tanıtıldı ve yüksek getiri vaatleri öne çıkarıldı. SEC, NanoBit üzerinde gerçekte herhangi bir alım satım yapılmadığını, 2 milyon doların üzerindeki tutarın yurt dışına transfer edildiğini ve diğer kripto varlıkların doğrudan yatırımcılardan alınarak Hong Kong’daki banka hesaplarına aktarıldığını kaydetti.
SEC, NanoBit platformunda gerçek bir işlem faaliyeti bulunmadığını, yatırımcılardan toplanan fonların ise yurt dışındaki hesaplara yönlendirildiğini açıkladı.
Mahkemenin verdiği cezalar
Mahkeme kayıtlarına göre NanoBit Limited için 532.649 dolar haksız kazancın iadesi, 81.957 dolar faiz ve 1.182.251 dolar sivil para cezası kararlaştırıldı. Diğer üç sanık olan Zhao Deli, Sweet Karma ve Radiant Horizons hakkında da ayrı ayrı 1.182.251 dolarlık ceza verildi.
İki kişi hakkında daha düşük tutarlı ancak ayrı yaptırımlar uygulandı. Jiajie Liu’nun 50.000 dolar ceza, 9.485 dolar faiz ve 60.603 dolar iade ödemesi istendi. Hua Zhao için ise 50.000 dolar ceza, 4.500 dolar iade ve 704 dolar faiz kararı çıktı.
| Sanık | Ceza | İade | Faiz |
|---|---|---|---|
| NanoBit Limited | $1.182.251 | $532.649 | $81.957 |
| Zhao Deli | $1.182.251 | Belirtilmedi | Belirtilmedi |
| Sweet Karma | $1.182.251 | Belirtilmedi | Belirtilmedi |
| Radiant Horizons | $1.182.251 | Belirtilmedi | Belirtilmedi |
| Jiajie Liu | $50.000 | $60.603 | $9.485 |
| Hua Zhao | $50.000 | $4.500 | $704 |
Mahkeme ayrıca sanıkların 1933 tarihli Menkul Kıymetler Yasası’nın 17(a) maddesi ile 1934 tarihli Menkul Kıymetler Borsası Yasası’nın 10(b) maddesindeki dolandırıcılık karşıtı hükümleri yeniden ihlal etmesini kalıcı olarak yasakladı.
Sosyal medya üzerinden kurulan tuzaklara karşı daha geniş denetim
SEC, aynı dönemde Instagram ve LinkedIn üzerinden kurulan kişisel ilişkilerle yatırımcıları başka bir sahte platforma çektiği iddia edilen CoinW6 hakkında da ayrı bir dava açmıştı. Kurumun yaklaşımına göre yöntem değişmese de temel düzen aynı kaldı: Önce kişisel güven oluşturuluyor, ardından para gerçekte var olmayan işlem hesaplarına yönlendiriliyor.
SEC’in o dönemki Yaptırım Dairesi Direktörü Gurbir S. Grewal, ilişki temelli yatırım dolandırıcılıklarının özellikle kripto varlıklarda bireysel yatırımcılar için büyüyen bir risk oluşturduğunu, dolandırıcıların sosyal medyayı güven istismarının aracı haline getirdiğini vurgulamıştı.
SEC’in Yatırımcı Eğitimi Ofisi, yatırım kararlarında sosyal medya grup sohbetlerinden gelen bilgilere dayanılmaması gerektiğini belirtiyor. Kurum, yatırımcıların kişi ve kurum bilgilerini doğrulamak için Investor.gov üzerinden kayıt ve yetki kontrolü yapmasını öneriyor.
Davayı SEC’in New York Bölge Ofisi’nden Todd Brody ile Jeremy Brandt yürüttü. Sürece, kurumun Siber ve Gelişen Teknolojiler Birimi de destek verdi.
