Amerika Birleşik Devletleri’nde tahmine dayalı piyasaların finansal ürün mü yoksa şans oyunları kapsamında mı değerlendirilmesi gerektiğiyle ilgili tartışmalar yeni bir boyut kazandı. ABD Emtia Vadeli İşlemler Komisyonu (CFTC) ile Adalet Bakanlığı, Arizona eyaletinin tahmin platformu Kalshi’ye yönelik uyguladığı yasaları engellemek için federal bir mahkemeye başvurdu. Bu girişimde tahmin piyasalarının, spor karşılaşmaları ve benzeri sonuçlara ilişkin kontratların finansal türev kabul edilmesi gerektiği savunuluyor.
CFTC ve federal yetki tartışması
CFTC ve Adalet Bakanlığı, mahkemeye sundukları belgede, tahmine dayalı sözleşmelerin gerçekleşip gerçekleşmemesine göre ödeme yaptığı ve bu olayların ekonomik sonuçlar doğurabildiği gerekçesiyle türev ürünlerle aynı yasa kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini ileri sürdü. Buna göre, bu tür ürünler Commodity Exchange Act (Emtia Borsası Yasası) kapsamına giriyor ve federal seviyede düzenlenmesi gerekiyor.
Federal kurumlar, farklı eyaletlerde uygulanan kısıtlamaların ülke genelinde parçalı ve çelişkili bir piyasa yapısı meydana getirmesinden endişe duyduklarını belirtti. CFTC, düzenlemelerin sadece federal kurumların yetki alanında kalması gerektiğini savunuyor. Böylece tüm ülkede geçerli tek bir yasal çerçeve oluşmasının, tahmin platformlarının daha geniş çapta faaliyet göstermesine imkân sağlayacağı düşünülüyor.
Federal makamların bu yaklaşımı, özellikle spor, seçim ve diğer önemli olaylara yönelik oluşturulan tahmin piyasalarında devlet düzeyinde uygulanan lisans, yaş sınırı ve tüketici koruma gibi kuralların üstünde bir düzen oluşturabilir.
Arizona ve eyalet yaklaşımı
Arizona ise spor karşılaşmalarına dayalı kontratları, klasik bir şans oyunu olarak görerek kendi yasalarını uygulama konusunda ısrar ediyor. Eyalet, Kalshi’ye karşı açtığı davada bu tür sözleşmelerin geleneksel bahis muamelesi görmesi gerektiğini savundu ve şirkete ceza davası açtı. Bu davada mahkeme sürecinin Nisan ayında başlaması planlanıyor.
Buna karşın, bazı eyaletlerde federal kurumlarla aynı çizgide düşünülmüyor. New Jersey’de federal bir temyiz mahkemesi, Kalshi lehine karar doğrultusunda, spor karşılaşmalarına ilişkin kontratların CFTC müdahil olmadığı sürece federal mevzuata uygun olduğunu belirtti. Ancak diğer bölgelerde ise eyaletlerin uygulamalarına destek veren kararlar gündeme geliyor ve bu da piyasada çelişkili bir tablo yaratıyor.
Federal hükümetin sunduğu son başvuruda, eyaletlerin bu platformlar üzerinde kendi yasalarıyla işlem yapabilmesinin, ulusal piyasa düzenini zedeleyebileceği uyarısı öne çıktı.
Son olarak, tahmin piyasalarıyla ilgili düzenleyici çerçevenin nasıl şekilleneceği mahkemelerin kararlarına bağlı görünüyor. CFTC’nin görüşü kabul edilirse, bu platformlar ülkede tek bir yasal zemin üzerinden faaliyet gösterebilecek. Tersi durumda ise birçok eyalette sınırlamalar uygulanabilir yahut bu piyasalar tamamen kapatılabilir.
