Amerika Birleşik Devletleri’nde uzun süredir tartışılan merkez bankası dijital para birimi (CBDC) konusu, 84’e karşı 6 oyla Senato gündeminde yeni bir döneme girdi. 2 Mart’ta yapılan oylamada, Federal Rezerv’in 2030 sonuna kadar dijital dolar çıkarmasını engelleyen kapsamlı bir yasa paketi için yol açıldı. Sadece altı senatör bu adıma karşı çıktı, dokuz senatör ise oylamaya katılmadı.
Senatodaki Oylamanın Detayları ve Anlamı
H.R. 6644 başlıklı paket, konut ve bankacılıkla ilgili geniş kapsamlı düzenlemeler içeriyor. Ancak içindeki dikkat çekici hükümlerden biri, Federal Rezerv’in, doğrudan veya dolaylı yoldan, ABD doları cinsinden dijital bir varlık veya benzeri dijital para oluşturmasını ve dağıtmasını engellemesi oldu. Bu yasak, yıl sonunda sona erecek şekilde belirlenmedi; yasa, 31 Aralık 2030’a kadar CBDC ihraç edilmesini durduruyor.
Anti-CBDC hükmü, paketin yalnızca küçük bir bölümünü oluşturuyor. Paket, deprem ve afet yardımlarından, kırsal konut projelerine ve uygun konut erişimine kadar birçok alanda düzenlemeleri kapsıyor. Senatörlerin burada dijital dolar odaklı bir referandum yerine, çok çeşitli hükümlerin yer aldığı geniş bir pakete ilişkin karar verdiği vurgulanıyor.
Ret Oyu Kullanan Senatörler ve Beklentiler
Hayır oyu kullanan altı senatör arasında Cumhuriyetçilerden Ron Johnson (Wisconsin), Mike Lee (Utah), Rick Scott (Florida), Tommy Tuberville (Alabama) ile Demokratlardan Chris Murphy (Connecticut) ve Chris Van Hollen (Maryland) yer aldı. Özellikle Johnson’ın mali disiplin ve gözetim konularındaki önceliği, Lee’nin federal yetki ve sivil özgürlükler özelindeki hassasiyeti ön plana çıkıyor. Eski Florida valisi Rick Scott ise, Florida’daki bazı Cumhuriyetçilerin genel tutumu ile dikkat çekti. Chris Van Hollen’in ise Senato Bankacılık Komitesi’nde görev alması oylamadaki etkisini artırdı.
Ret oylarının, paketin bütününe ve içindeki maddelere ilişin çeşitli gerekçelere dayanabileceği, salt CBDC karşıtlığı ile sınırlanamayacağı vurgulanıyor. Diğer yandan, Senato’daki geniş çoğunluğun anti-CBDC metnini ilerletebilecek bir uzlaşmaya varmış olması dikkat çekiyor.
CBDC Tanımı ve Yasal Çerçeve
Senato’daki değişiklik teklifinde, CBDC; ABD doları cinsinden, doğrudan Federal Rezerv yükümlülüğünde ve halka açık biçimde sunulan dijital varlık olarak tanımlanıyor. Yasaya göre, bu dijital varlığın ya da benzer yapıdaki herhangi bir dijital paranın çıkarılması, hiçbir Federal Rezerv Bankası veya Kurulu tarafından izin verilmeyecek. Bu kısıtlama 2030 sonuna kadar geçerli olacak.
Federal Rezerv, şu ana kadar dijital dolar ihracı konusunda herhangi bir karar almadığını ve bu alanda ilerlemenin yürütme organı ile Kongre’nin açık bir yetkilendirmesi olmadan mümkün olmadığını daha önce açıkladı. 2022’de yayımlanan bir Merkez Bankası raporunda da, doğrudan bireylere Fed hesabı açmanın amaçlanmadığına işaret edildi.
Bu süreçte, Kongre’nin CBDC konusundaki tartışmalara belirgin bir sınır çizmek ve uzun vadeli düzenleme için zemin hazırlamak istediği görülüyor. Oylamanın, dijital dolar konusundaki zemini şimdiden çizmek niyetiyle yapıldığı ifade ediliyor.
Paketin tekrar oylamaya sunulması ve 4 Mart’ta çoğunlukla kabul edilmesi, Senato’nun bu konuda istikrarlı ve kararlı bir yönelim benimsediğini gösteriyor. Anti-CBDC metinleriyle birlikte yapılan oylamalar, özel sektörün elindeki dijital dolar altyapılarına ve stablecoin tartışmalarına yeni bir ivme kazandırabilir.
