Hyperliquid ekosistemindeki HIP 3 çerçevesi, açık pozisyon büyüklüğünü 3,2 milyar dolara taşıdı. Ancak bu faaliyetin yüzde 95’ten fazlasının tek bir dağıtıcı olan TradeXYZ’de toplanması, piyasa yapısı ve HYPE token talebinin sürdürülebilirliği konusunda yeni soru işaretleri doğurdu.
TradeXYZ’nin ağırlığı öne çıktı
HIP 3, dış geliştiricilerin 500 bin HYPE stake ederek kalıcı vadeli işlem piyasaları açmasına imkan tanıyor. Bu tutarın güncel karşılığı yaklaşık 29 milyon dolar seviyesinde bulunuyor. 2026 yılında dış dağıtıcılar 119 yeni piyasa başlatırken, Hyperliquid doğrudan yalnızca altı piyasa açtı.
Söz konusu piyasalar toplamda 280,4 milyar dolarlık kümülatif hacim üretti. Son 30 günlük kalıcı vadeli işlem hacminin yüzde 29,3’ü de bu kanaldan geldi. Bu tablo, HIP 3’ün büyümede önemli bir rol üstlendiğine işaret etse de, faaliyetin büyük kısmının tek bir oyuncuda yoğunlaşması dikkat çekiyor.
TradeXYZ, Hyperliquid’in Unit ekibi tarafından işletiliyor ve dağıtıcılar arasında açık ara öne çıkmış durumda. Platformun stake edilen HYPE üzerinden yıllıklandırılmış yaklaşık yüzde 74 getiri sağladığı, açık artırma maliyetini geri ödeme süresinin ise ortanca değer bazında yalnızca beş ay olduğu aktarıldı. Buna karşılık diğer dağıtıcılar için geri ödeme süresi ortalama dört yıla ulaşıyor.
Blockworks analisti Shaunda Devens, TradeXYZ’nin Unit ekibinin spot varlıklardaki geçmiş performansıyla erken dönemde güven oluşturduğunu ve USDC işlem çiftlerini listelemesinin de ek avantaj sağladığını belirtti.
TradeXYZ’nin Hyperliquid’in büyümesine güçlü katkı sunduğu değerlendirilirken, yüksek talep gören listelemelerin tek bir dağıtıcıda toplanmasının düzenleyici açıdan daha belirgin bir risk alanı oluşturabileceği de vurgulandı.
Rekabet dengesizliği daha görünür hale geldi
Bu dengesizliğin ilk somut sonuçları da görülmeye başladı. Felix Perps, faaliyetlerini resmi olarak sonlandıran ilk HIP 3 protokolü oldu. Ventuals tarafından çıkarılan vHYPE token ise, yatırımcıların getiri için beklemek yerine daha erken likidite arayışına yönelmesiyle, HYPE’a göre yüzde 20 ila yüzde 30 iskontolu işlem gördü.
Mini sözlük: Açık pozisyon, henüz kapatılmamış vadeli işlem sözleşmelerinin toplam büyüklüğünü ifade eder. Kalıcı vadeli işlem ise belirli bir vade tarihi olmayan, kripto türev piyasalarında yaygın kullanılan bir sözleşme türüdür.
Yeni öneriler masaya geldi
Nisan ayından bu yana TradeXYZ dışındaki dağıtıcılar yalnızca beş ücretli piyasa açarken, TradeXYZ tek başına 22 piyasa devreye aldı. Yeni piyasalar için ortanca ücretli listeleme bedeli de ocakta 1.750 HYPE iken mayısta 500 HYPE’a geriledi. Bu düşüş, açık artırma rekabetinin zayıfladığı şeklinde yorumlandı.
Analistler, bu tabloyu dengelemek için kademeli bir borsa modeli önerdi. Buna göre daha küçük dağıtıcılar 100 bin veya 250 bin HYPE gibi daha düşük teminatlarla sisteme girebilir. Buna karşılık açık pozisyon tavanı ve daha düşük kaldıraç gibi sınırlı yetkiler uygulanabilir.
İkinci öneri ise yeni piyasaların açık artırma ekonomisinin değiştirilmesini içeriyor. Dağıtıcıların, açık artırma maliyetlerini çıkarana kadar oluşan ücret gelirinin yüzde 100’üne kadarını alması; başa baş noktasından sonra ise protokolle standart yüzde 50’ye 50 paylaşım modeline dönülmesi gündemde.
Hyperliquid dokümantasyonunda da 500 bin HYPE gereksiniminin, altyapı olgunlaştıkça zaman içinde düşmesinin beklendiği belirtiliyor. Mevcut koşullarda yapısal bir değişiklik olmazsa, TradeXYZ’nin üstünlüğünün daha da güçlenebileceği, yeni katılımcıların ise düşük beklenen getiri nedeniyle çekimser kalabileceği ifade ediliyor.




