Çin, dijital yuan projesinde şimdiye kadarki en kapsamlı politika değişikliklerinden birine hazırlanıyor. Merkez Bankası’nın aldığı yeni kararla birlikte ticari bankalar dijital yuan bakiyelerine faiz ödeyebilecek ve sistem 1 Ocak 2026 itibarıyla farklı bir işleyişe geçecek. Yaklaşık on yıldır süren denemelere rağmen sınırlı kalan benimseme oranı söz konusu düzenleme ile artırılmak isteniyor. Yetkililer değişikliğin dijital yuanın finansal sistem içindeki konumunu köklü biçimde yeniden tanımladığını vurguluyor.
Dijital Yuanın “Dijital Mevduata” Dönüşümü
Çin Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Lu Lei, devlet gazetesi Financial News’te yayımlanan değerlendirmesinde dijital yuanın artık yalnızca dijital nakit olarak görülmeyeceğini belirtti. Yeni çerçeveyle birlikte e-CNY, faiz getirisi olan “dijital mevduat para” niteliği kazanacak. Bu yaklaşım dijital yuanı klasik banka mevduatlarına daha yakın bir konuma taşıyor ve kullanıcılar açısından tutulabilirliğini artırmayı hedefliyor.
1 Ocak 2026’da yürürlüğe girecek sistem kapsamında ticari bankalar, doğrulanmış dijital yuan cüzdanlarında tutulan bakiyelere faiz ödeyebilecek. Faiz oranları mevcut mevduat fiyatlamasına ilişkin özdenetim anlaşmalarıyla uyumlu olacak. Ayrıca dijital yuan bakiyeleri Çin’in mevduat sigorta sistemi kapsamında korunacak ve geleneksel banka hesaplarıyla benzer güvenceye sahip olacak.
Düzenleme yalnızca bireysel kullanıcıları değil, bankaların bilanço yönetimini de ilgilendiriyor. Bankalar dijital yuan bakiyelerini aktif-pasif yönetiminin bir parçası olarak ele alabilecek. Banka dışı ödeme kuruluşları açısından ise dijital yuan rezervleri mevcut müşteri fonlarıyla aynı statüde değerlendirilecek ve yüzde 100 karşılık oranı uygulanacak.
Benimseme Sorunu Sürüyor
Dijital yua, teknik olgunluğuna rağmen iç pazarda güçlü rakiplerle mücadele ediyor. Özellikle WeChat Pay ve Alipay gibi yerleşik mobil ödeme sistemleri Çin’in nakitsiz ödeme ekosisteminde baskın konumda bulunuyor. Merkez Bankası’nın faiz ödemesine izin vermesi kullanıcıların dijital yuanı günlük işlemlerin ötesinde bir değer saklama aracı olarak görmesini sağlamayı amaçlıyor.
Resmi verilere göre Kasım 2025 sonu itibarıyla dijital yuanla 3.48 milyar işlem gerçekleştirildi ve toplam hacim 16.7 trilyon yuanı (yaklaşık 2.38 trilyon dolar) aştı. Yine de yetkililer bu rakamların potansiyelin gerisinde kaldığını kabul ediyor. Yeni düzenleme dijital yuanın finansal sistemde daha kalıcı bir yer edinmesi için kritik bir eşik olarak değerlendiriliyor.
Çin aynı zamanda e-CNY’nin sınır ötesi kullanımını da hızlandırıyor. Merkez Bankası, Singapur ile planlanan pilot çalışmanın yanı sıra Tayland, Hong Kong, Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan gibi pazarlarla CBDC tabanlı ödemeleri teşvik etmeyi hedefliyor. Shanghai’de açılan e-CNY Uluslararası Operasyon Merkezi de yuanın küresel etkisini artırmaya yönelik stratejinin bir parçası. Tüm bu adımlar atılırken Çin anakarasında kripto para ticareti ve madenciliği yasağı sürüyor.
