Amerika Birleşik Devletleri Yüksek Mahkemesi, 6’ya 3’lük oy çokluğuyla Donald Trump’ın başkanlığı sırasında uygulamaya koyduğu kapsamlı ithalat tarifelerini iptal etti. Mahkeme, bu tür geniş kapsamlı vergilerin başkan tarafından tek başına Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası çerçevesinde yürürlüğe konulamayacağını belirtti. Söz konusu yasa, normalde sadece kriz dönemlerinde ve ABD’ye yönelik tehditlerde başkana ek yetkiler tanıyor. Trump ise görevi sırasında ticaret açığı ve ulusal güvenlik gerekçelerine dayanarak, hemen hemen tüm başlıca ticaret ortaklarından yapılan ithalata yüzde 10 ila 50 arasında değişen tarifeler uygulamıştı.
Yüksek Mahkeme’nin Kararının Gerekçeleri
Çoğunluk adına gerekçeli kararı açıklayan Yüksek Mahkeme Başkanı John Roberts, ABD Anayasası’nda vergi düzenleme yetkisinin açıkça Kongre’de olduğunu ifade etti. Roberts, geçmişte hiçbir başkanın ulusal acil durum yasasını böyle çaplı gümrük tarifelerine dayanak olarak kullanmadığına dikkat çekti. Trump’ın uygulamasında bu yetkinin sınırlarını aştığı görüşü daha önce alt mahkemelerde de öne çıkmıştı.
Bitcoin ve Piyasa Tepkileri
Yüksek Mahkeme kararı finans piyasalarında ani hareketlere yol açtı. Bitcoin, kararın açıklanmasının hemen ardından yüzde 2’ye yakın yükselerek 68 bin doların üzerine çıktı ve kısa süreliğine bu seviyenin üstünde kalsa da daha sonra 67.500 dolara geriledi. Dijital varlıklarda son dönemde sıkça gözlemlenen, haber odaklı hızlı yükselişlerin ardından gelen düzeltmeler bu gelişmede de tekrarlandı.
Piyasalardaki bu hareketlilik, kararın ekonomik etkileri konusundaki belirsizliğin sürdüğünü ortaya koydu. Bazı yatırımcılar, iptal edilen tarifelerin küresel ticaretteki belirsizliği azaltacağını düşünürken, diğerleri ABD Hazinesi’nin geri ödemek zorunda kalabileceği devasa bir vergi gelirinin bütçede yeni soru işaretlerine yol açabileceğini vurguluyor.
Vergi uygulamasından elde edilen gelirin bir kısmının iade edilip edilmeyeceği tartışılıyor. Bazı tahminlere göre, acil durum yetkisiyle toplanan vergi gelirinin 133 milyar dolardan fazla olduğu, Trump’ın ise toplam programdan 600 milyar dolar elde edildiğini söylediği aktarılıyor. Büyük tutarların geri ödenmesi, ABD hazine piyasasında önümüzdeki döneme ilişkin dengeleri etkileyebilir.
Ekonomik verilere bakıldığında, ABD Ticaret Bakanlığı’nın son raporu ekonominin 2025’in son çeyreğinde yüzde 1,4 büyüdüğünü gösteriyor.
Bitcoin İçin Olası Sonuçlar
Kripto para piyasasında, alınan kararın ticaret hacminden çok finansal akışlar ve risk iştahı açısından sonuçları öne çıkıyor. Geçmiş örneklerde olduğu gibi, ticari belirsizliğin ortadan kalkmasıyla Bitcoin ve hisse senetlerinde kısa süreli ortak hareketler izlenmişti. Mahkeme kararı gümrük vergilerini kaldırırken, Washington’un oluşabilecek bütçe açığını nasıl dengeleyeceği belirsizliğini koruyor.
21Shares’in makro stratejiler başkanı Stephen Coltman, karar öncesinde yönetimin aleyhine çıkacak bir kararın ABD dolarını ve tahvil piyasalarını baskılayabileceğini, buna karşılık hisse senetleri ile Bitcoin’in öne çıkabileceğini ifade etti.
VanEck yöneticilerinden Matthew Sigel ise tarife gelirlerinin azalmasının bütçe açığını artırabileceğini, bu tür belirsizliklerin Bitcoin gibi varlıklara ilgiyi beslediğini savunuyor.
Kararın ardından başkanlık makamının gümrük tarifeleri üzerindeki yetkisinin daraldığı, bu yetkinin yeniden Kongre’ye geçtiği görülüyor. İlerleyen dönemde Kongre’nin Trump’ın ticaret politikasına benzer uygulamaları kalıcı hale getirip getirmeyeceği henüz netlik kazanmış değil. Bitcoin, karar sonrası 67.600 dolar civarında işlem görüyor.
