Rusya enerji sektöründe yetkili bir devlet komisyonunun önerisiyle, başkent Moskova, çevresindeki Moskova Oblastı ve Kursk bölgesinin bazı kesimlerinde kripto para madenciliğinin önümüzdeki altı yıl boyunca yasaklanması bekleniyor. Bu karar, ülkede enerji tüketiminin düzenlenmesi ve bölgelerin enerji altyapısının korunması amacıyla gündeme geldi.
Moskova ve Kursk’ta madenciliğe sınırlama gündemde
Rusya Enerji Bakan Yardımcısı Evgeniy Grabchak, önerilen yasakların en az 2032 yılına kadar yürürlükte kalabileceğini belirtti. Moskova Oblastı Enerji Bakanı Sergey Voropanov ise kripto madenciliğinin yerel ekonomiye katkı sağlamadığını, daha önce başka bölgelerde getirilen yasakların olumlu sonuçlar verdiğini aktardı. Aynı şekilde, Moskova Valisi Andrey Vorobyov ile Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin de madencilik sınırlandırmalarına destek verdiğini açıkladı.
Enerji Bakanlığı verilerine göre, Moskova ve çevresinde toplam kapasitesi 734 megavat olan en az 65 veri merkezi şebekeye bağlı durumda. Kursk Valisi Alexander Khinshtein ise elektrik arzında savaş nedeniyle yaşanan baskıya dikkat çekerek sekiz ilçede ve Lgov kentinde benzeri yasakların uygulanmasını önerdi. Yerel yönetime göre, madencilik faaliyetlerinin durması enerji rezervlerinde artışa ve hane ile sanayi kullanıcıları için daha fazla elektrik sağlanmasına olanak tanıyacak.
Yasağın merkezi Rusya genelinde yaygınlaşma ihtimali
Kommersant gazetesinin haberine göre, hükümetin gündeminde Moskova’nın elektrik dağıtım alanında kalan toplam 19 bölgede de kripto madenciliğine yasak getirilmesi bulunuyor. Bu adım atılırsa, Rusya’nın ekonomik merkezi olan Orta Federal Bölge’de ilgili faaliyetler büyük ölçüde sınırlandırılmış olacak.
Rusya’da madencilik, 2024 yılında yasallaştı ve ülkedeki bol enerji kaynakları ile soğuk iklim avantaj olarak görülüyordu. Ancak, ucuz elektrik sunulan bölgelerde yoğunlaşan madencilik tesisleri enerji açığına yol açtı. Geçtiğimiz yıl hem yerel hem federal yönetimler, dijital para üretimini 13 bölgede 2031 baharına kadar askıya aldı. Bu bölgeler arasında Sibirya’daki Irkutsk ve Buryatia, Kuzey Kafkasya’daki çeşitli cumhuriyetler ile Ukrayna’dan ilhak edilen dört oblast da bulunuyor.
Mini sözlük: Orta Federal Bölge, Rusya’nın idari bölünmesinde ülkenin ekonomik açıdan en gelişmiş, yaklaşık 40 milyon kişinin yaşadığı merkezi alanı ifade eder; Moskova bu yönetim bölgesinin merkezinde yer alır.
| Bölge | Yasak Başlangıcı | Yasak Bitişi | Toplam Tesis (tahmini) |
|---|---|---|---|
| Moskova ve çevresi | 2024 | 2032 | 65+ |
| 13 bölge (Sibirya, Kuzey Kafkasya, ilhaklı alanlar) | 2023 | 2031 | Bilinmiyor |
Kaçak madencilere yeni cezalar yolda
Rusya Parlamentosu’nun alt kanadı Devlet Duması, kayıt dışı madenciliği suç kapsamına alan bir yasa teklifini ilk oturumda kabul etti. Buna göre, denetimsiz çalışanlar veya çalıntı elektrik kullananlar ağır para cezasının yanında hapis ve zorunlu çalışma gibi yaptırımlarla karşılaşacak. Ayrıca, organize gruplar halinde yasa dışı faaliyet yürütenler için 2,5 milyon rubleye (yaklaşık 35 bin dolar) kadar para cezası ve beş yıla varan hapis cezası öngörülüyor. Yasa tasarısı, zararın boyutu ve ihlalin mahiyetine göre farklı ceza maddeleri içeriyor.
Devlet Duması’ndan geçen teklifte, yasa dışı kripto madenciliği yapanların mal varlıklarına da el konulabileceği, zararın karşılanması durumunda cezanın azaltılabileceği veya kaldırılabileceği belirtildi.
Rusya, Bitcoin madenciliğinde dünyada üst sıralarda yer alıyor. Ülkede bireysel girişimciler ve firmalar, kayıt yaptırıp vergi verdikleri sürece yasal olarak kripto para üretebiliyor. Ancak yaklaşık 50 bin işletmeden yalnızca 1.500 kadarı resmi kayıt altında.
