Japonya Merkez Bankası, salı günü politika faizini 25 baz puan artırarak %1’e yükseltti. Böylece ülkede gösterge faiz, 1990’ların ortasından bu yana görülen en yüksek seviyeye çıktı. Karar, Japonya’nın uzun süredir uyguladığı gevşek para politikasından kademeli çıkış sürecinin sürdüğüne işaret etti.
Karar 7’ye karşı 1 oyla alındı
Faiz artışı, piyasanın büyük bölümünün beklediği bir adım oldu. Karar, yönetim kurulunda 7’ye karşı 1 oyla kabul edildi. Japonya Merkez Bankası Başkanı Kazuo Ueda, enfekte hepatik kist nedeniyle hastanede tedavi gördüğü için toplantıya katılmadı. Toplantı sonrasında basına açıklama yapması beklenen isim, Başkan Yardımcısı Shinichi Uchida oldu.
Nisan ayında kurula katılan Toichiro Asada ise karara karşı çıkan tek üye olarak öne çıktı. Asada’nın itirazının, Orta Doğu’daki çatışmaların ekonomik büyüme üzerinde enflasyondan daha büyük risk oluşturabileceği görüşüne dayandığı aktarıldı.
Japonya Merkez Bankası, şirketlerin artan petrol maliyetlerini tedarik zinciri boyunca alışılmışın dışında hızlı biçimde fiyatlara yansıttığını, bunun da çok sayıda ürün grubunda daha geniş çaplı fiyat artışlarını tetikleyebileceğini değerlendirdi.
Enerji fiyatları ve zayıf yen etkili oldu
Kararın arkasındaki temel etkenlerden biri, Orta Doğu gerilimiyle bağlantılı yükselen enerji fiyatları oldu. Petrol ve doğal gazda dışa bağımlı olan Japonya, artan emtia maliyetlerinin iç fiyatlar üzerindeki baskısını daha belirgin hissediyor. Merkez bankası da orta ve uzun vadeli enflasyon beklentilerinin yukarı yönlü hareket ettiğine dikkat çekti.
Yen üzerindeki değer kaybı baskısı da bu tabloyu güçlendirdi. Japon para birimi, dolar karşısında 160 yen seviyesine yakın seyrederken, düşük faiz ortamının ithalat maliyetlerini daha da artırdığı değerlendirildi. Buna karşılık yetkililer, hane halkının enerji giderlerini desteklemeye yönelik kamu önlemleri ve alternatif enerji tedarikindeki ilerlemenin, bölgesel gerilim kaynaklı sert bir ekonomik daralma ihtimalini azalttığını belirtti.
Piyasalarda ilk tepki
Kararın ardından Nikkei 225 endeksi yaklaşık %1 yükseldi ve kısa süreliğine 70.000 puanın üzerine çıktı. Piyasa yorumcuları, 50 baz puanlık daha sert bir artış gelmemesini risk iştahı açısından olumlu karşıladı. SMBC baş döviz stratejisti Hirofumi Suzuki, merkez bankasının daha temkinli bir sıkılaşma patikası izleyebileceğini, artışların yaklaşık altı ay ila bir yıl arayla gelebileceğini söyledi.
SMBC’den Hirofumi Suzuki’ye göre kuruldan 50 baz puanlık daha güçlü bir artış önerisi çıkmaması, piyasalar açısından daha ölçülü bir sıkılaşma mesajı verdi.
Kripto para piyasasında ise açıklama sonrası baskı görüldü. Özellikle Bitcoin‘de satışların hızlandığı belirtildi. Haberde, Japonya’daki önceki dört faiz artışının ardından Bitcoin’in %20 ile %30 arasında gerilediği hatırlatıldı. Bu hareketin arkasında, düşük yen maliyetiyle borçlanıp daha yüksek getirili varlıklara yönelen işlemlerin çözülmesine ilişkin endişelerin bulunduğu ifade edildi.
Merkez bankası ayrıca gelecek yıl nisan ayından itibaren tahvil alımlarını azaltma planını durduracağını açıkladı. Kurum, aylık yaklaşık 2 trilyon yen tutarında devlet tahvili alımını sürdürecek. Yetkililer, azaltım stratejisine ilişkin yıllık değerlendirmelerin sona ereceğini, ancak gerekli görülmesi halinde sonraki toplantılarda alım miktarlarının değiştirilebileceğini bildirdi.
