Tayland’da yetkililer, 21 Haziran’da ülkenin kuzeydoğusundaki beş eyalette 14 noktaya operasyon düzenledi. Baskınlarda 315 yasa dışı Bitcoin madencilik cihazı ele geçirildi. Soruşturmada, kaçak elektrik kullanımı nedeniyle toplam zararın 40,38 milyon bahta ulaştığı açıklandı.
Operasyonun kapsamı ve tespitler
Operasyonlar Ubon Ratchathani, Yasothon, Amnat Charoen, Roi Et ve Maha Sarakham eyaletlerinde gerçekleştirildi. Bu bölge, Tayland’ın Isan olarak bilinen kuzeydoğu kuşağını oluşturuyor. İncelemelerde işletmecilerin elektrik sayaçlarına müdahale ettiği ve cihazları çalıştırmak için şebekeye yasa dışı bağlantı kurduğu belirlendi.
Yetkililer, kuzeydoğudaki beş eyalette 14 ayrı noktaya düzenlenen daha geniş çaplı operasyonda 315 madencilik cihazına el konulduğunu ve toplam zararın 40,38 milyon baht olarak hesaplandığını bildirdi.
Açıklanan tutarın 5,38 milyon bahtı elektrik ihlallerine ilişkin cezaları, yaklaşık 35 milyon bahtı ise ödenmemiş elektrik bedellerini kapsıyor. Bu da toplam kaybın 1,2 milyon doların üzerine çıktığına işaret ediyor.
| Kalem | Tutar |
|---|---|
| El konulan cihaz sayısı | 315 |
| Toplam zarar | 40,38 milyon baht |
| Ceza tutarı | 5,38 milyon baht |
| Ödenmemiş elektrik bedeli | Yaklaşık 35 milyon baht |
Bölgede benzer vakalar artıyor
Tayland Hükümeti Sözcü Yardımcısı Lalida Periswivattana, bölgede olağan dışı elektrik tüketim kalıplarının ve sık kesintilerin dikkat çektiğini belirtti. Bu işaretlerin ardından bölgede yasa dışı madencilik faaliyeti yürütüldüğünden şüphe duyulduğu aktarıldı. Lalida Periswivattana, Tayland hükümeti adına kamuoyuna açıklama yapan isimler arasında yer alıyor.
Lalida Periswivattana, olağan dışı elektrik tüketimi ile sürekli yaşanan kesintilerin, bölgede yasa dışı kripto para madenciliği yapıldığı yönündeki şüpheleri güçlendirdiğini kaydetti.
Isan bölgesi, Tayland’ın sanayi merkezlerine kıyasla daha az gelişmiş alanlarından biri olarak biliniyor. Daha ucuz arazi ve hizmet denetimindeki görece zayıflık, şebeke dışı ya da gizli kurulan madencilik düzeneklerinin bir süre fark edilmeden çalışmasına zemin hazırlayabiliyor.
Yetkililer, bunun bölgede son 18 ay içinde belgelenen en az dördüncü sayaç müdahalesi vakası olduğunu belirtti. Ocak ayında Chon Buri’de JIT Co. bağlantılı bir operasyonda 996 cihaz ele geçirilmişti. Soruşturmada, sistemin gündüz yasal sayaçtan, gece ise yasa dışı hattan elektrik kullandığı tespit edilmişti. Bu yıl Nan ve Pathum Thani’de de daha küçük çaplı benzer baskınlar yapıldı.
Bölgesel tablo ve denetim sorunu
Aralık ayında Tayland Özel Soruşturma Dairesi, Samut Sakhon ve Uthai Thani’de yedi ayrı madencilik noktasına baskın düzenlemiş, değeri 8,6 milyon dolar olarak hesaplanan 3.642 cihaza el koymuştu. Soruşturmacılar, bu yapının Myanmar merkezli Çin bağlantılı sınır aşan dolandırıcılık ağlarıyla ilişkili olduğunu ve sistem üzerinden 143 milyon dolardan fazla finansal işlem geçtiğini açıklamıştı.
Mini sözlük: Yasa dışı kripto para madenciliği, genellikle sayaçlara müdahale edilerek veya doğrudan şebekeden izinsiz elektrik çekilerek yürütülen üretim faaliyetini ifade eder. Bu yapı, elektrik maliyetini ortadan kaldırdığı için kayıt dışı madencilikte en sık görülen yöntemler arasında sayılıyor.
Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi de nisan ayında yayımladığı uyarıda, Doğu ve Güneydoğu Asya’daki sınır aşan suç gruplarının yasa dışı kripto madenciliğini yasa dışı gelirleri sisteme sokmak için kullandığını bildirmişti. Kurum, çalınan elektrikle üretilen kripto varlıkların görünürde olağan ağ faaliyeti gibi sunulabildiğine dikkat çekti.
Bölgedeki benzer sorun yalnızca Tayland ile sınırlı değil. Malezya’nın kamu elektrik şirketi Tenaga Nasional Berhad, son beş yılda yasa dışı kripto madenciliği nedeniyle şebekeden yaklaşık 1,1 milyar dolarlık elektrik çekildiğini duyurdu. Şirket ve yerel makamlar, gizli tesisleri saptamak için termal görüntüleme kullanan dronlardan da yararlanmaya başladı. Buna karşılık Tayland’da kripto borsaları ve token arzları için düzenleyici çerçeve bulunsa da madencilik altyapısının önemli bölümü bu denetim alanının dışında kalıyor.
