Stellar, Bell güncellemesi olarak adlandırdığı Protokol 30’u duyurdu. Ağdaki kapsamlı değişiklik paketi, büyük finans teknolojisi platformları ile saklama hizmeti sunan kurumların entegrasyonunu kolaylaştırmayı hedefliyor. Güncelleme kapsamında yeni bir adres formatı devreye alınacak, defter zamanlaması milisaniye düzeyine taşınacak ve kuantum sonrası şifreleme standardı desteği eklenecek.
Takvim ve geçiş süreci
Stabil altyapı ve SDK sürümlerinin dağıtımı 16 Ekim ile 23 Ekim 2026 arasında başladı. Nihai doğrulayıcı oylamasının ise 23 Kasım’da yapılması planlanıyor. Stellar, açık kaynaklı bir blokzincir ağı olarak özellikle sınır ötesi ödemeler ve varlık ihracı alanına odaklanıyor.
Bireysel XLM sahipleri açısından süreçte ek bir işlem gerekmeyecek. Duyurulan hard fork normal akışında ilerleyecek; kullanıcıların varlıklarını dönüştürmesi ya da başka bir ağa taşıması istenmeyecek. Buna karşın teknik değişikliklerin, XLM’nin kullanım alanı ve ağ içi ekonomik yapısı üzerinde doğrudan etkileri olabileceği belirtiliyor.
Stellar, bireysel XLM sahiplerinin herhangi bir manuel takas veya varlık taşıma işlemi yapmasına gerek olmayacağını, hard fork sürecinin olağan şekilde ilerleyeceğini açıkladı.
Öne çıkan üç teknik değişiklik
Bell güncellemesinin merkezinde üç temel teknik düzenleme yer alıyor. CAP 84 ile birlikte devreye girecek W adresleri, akıllı sözleşmeler için çoklama yapısını destekleyecek. Böylece bankalar ve borsalar, her kullanıcı için ayrı cüzdan oluşturmak yerine tek bir sözleşme üzerinden milyonlarca müşterinin bakiyesini yönetebilecek.
Mini sözlük: SDK, geliştiricilerin bir ağı ya da yazılımı uygulamalarına entegre etmesini sağlayan araç paketidir. Saklama hizmeti ise kullanıcı varlıklarının bir kurum tarafından güvenli biçimde tutulduğu yapıyı ifade eder.
CAP 88, ağ saatini saniye yerine milisaniye bazında çalıştıracak. Bu değişiklik, ileride bir saniyenin altına inen defter kapanış süreleri için teknik zemin hazırlayacak. CAP 87 ise ML DSA kuantum sonrası imza standardını doğrudan Stellar Core’a entegre edecek. Bu destek, Soroban akıllı sözleşmelerini ek işlem maliyeti oluşturmadan korumayı amaçlıyor.
23 Kasım’a kadar SDK sürümünü güncellemeyen altyapı sağlayıcıları, cüzdanlar ve borsalar yeni defter bloklarını tanıyamayacak.
Zorunlu güncelleme ve ağ etkisi
Geçiş süreci isteğe bağlı olmayacak. Düğümler, cüzdan sağlayıcıları ve borsaların yeni protokole zamanında uyum sağlaması gerekecek. Güncellemeyi tamamlamayan taraflar 23 Kasım’dan sonra yeni blokları okuyamayacağı için ağla fiilen uyumsuz hale gelecek.
Bu zorunlu yapı, ağ bölünmesi riskini sınırlayan bir unsur olarak öne çıkıyor. Stellar tarafı, resmi olmayan çatallanma senaryoları veya ayrı bir coin bölünmesi beklemediğini ortaya koyuyor. Bu çerçevede güncellemenin, teknik uyumluluğu korumaya dönük net bir çerçeve sunduğu görülüyor.
XLM’nin kullanım alanına olası yansımalar
W adresleriyle saklama modelinin sadeleşmesi, finans teknolojisi şirketlerinin operasyon maliyetlerini düşürebilir. Bu durum, ticari kullanımın artmasına, işlem hacminin büyümesine ve ağ ücretlerinin ödenmesinde kullanılan XLM’ye doğal talebin güçlenmesine zemin hazırlayabilir.
Kuantum dayanıklılığı ve daha hızlı işlem altyapısı da gerçek dünya varlıklarının tokenizasyonu için temel gereklilikler arasında yer alıyor. Stellar’ın son dönemde stratejik olarak yöneldiği alanlardan biri de bu pazar olduğu için Bell güncellemesi, ağın kurumsal kullanım kapasitesini artırmaya dönük bir adım niteliği taşıyor.
USDT
AAPL