Bitcoin’in son dönemdeki toparlanması, kripto piyasalarında heyecanın yeniden yükselmesine yol açarken, Jane Street’in adının geçtiği iddialar da sosyal medya ve piyasa analizlerinin odak noktasına yerleşti. Piyasalarda oluşan bu hareketlilikle beraber; özellikle 10:00 (New York saatiyle) civarında yaşanan fiyat düşüşlerinde Jane Street’in etkili olup olmadığı tartışma konusu oldu.
Jane Street ve Kripto Piyasalarındaki Rolü
Jane Street, küresel ölçekte faaliyet gösteren büyük bir niceliksel işlem şirketi olarak biliniyor. Aynı zamanda, kripto varlıklar da dahil olmak üzere birçok piyasada likidite sağlama görevini üstleniyor. Şirketin adının son dönemde Bitcoin fiyat hareketleriyle tekrar ilişkilendirilmesiyle, kripto topluluğunda bu kurumun piyasadaki etkisine dair ilgi zirveye çıktı. Arama motorlarında “Jane Street Bitcoin” sorgularının rekor seviyeye ulaşması da bu dikkat artışını gösteriyor.
10:00 Bitcoin Satış Kalıbı ve Manipülasyon İddiaları
Geçmişte Zero Hedge gibi hesaplar tarafından gündeme getirilen iddialara göre, 2024’ten bu yana neredeyse her işlem gününde ABD piyasasının açıldığı 10:00 sularında Bitcoin’de sert bir düşüş yaşanıyor ve bu hareketlerin arkasında Jane Street olduğu öne sürülüyor. İddianın temelinde, Jane Street’in özellikle BlackRock’ın IBIT isimli Bitcoin ETF’sinde tuttuğu büyük pozisyonlarla piyasada etkin olduğu, bu saatlerde uyguladığı işlemlerle kısa vadeli fiyat dalgalanmalarına neden olduğu savunuluyor.
Benzer iddialar 2025 Aralık’ta da ortaya çıktı. Bull Theory isimli bir kripto yorumcusu, Jane Street’in yüksek hızlı işlem kapasitesi sayesinde piyasadaki likiditeyi kısa süreli hareketlerle yönlendirdiğini, bu sayede her gün benzer bir satış döngüsü oluştuğunu dile getirdi.
Jane Street’in dünyanın en büyük yüksek frekanslı işlem şirketlerinden biri olduğu, bu hız ve likiditeyle piyasayı birkaç dakika boyunca etkileyebildiği, alışılmış senaryonun ise piyasaya satış getirip daha sonra daha düşük seviyelerden alım yaparak tekrarlandığı belirtildi.
Bu iddiaların gündeme geldiği dönemlerde yetkili kurumlar veya büyük borsalar tarafından herhangi bir koordine işlem teyidi yapıldığı bilgisi paylaşılmadı. Ayrıca, Terraform Labs tarafından başlatılan hukuk süreci sonrasında Jane Street’in uygulamalarının yeniden sorgulandığı ve bazı kesimlerin 2022’de Terra çöküşünde de şirketi sorumlu tuttuğu görüldü.
Ash Crypto, Luna ve UST’nin sıfıra çekilmesinin yanında 2022’deki genel kripto piyasa çöküşünde de Jane Street’in rol aldığına dikkat çekti.
Şirket ise tüm bu suçlamaları reddettiğini ve mahkeme önünde kendisini savunacağını ifade etti.
Yorumlar, Karşı Görüşler ve ETF Mekanizması Üzerine Değerlendirmeler
Jane Street’in kamuya açıkladığı IBIT ETF pozisyonları ve MicroStrategy hisseleri, Bechler ve çeşitli piyasa yorumcıları tarafından detaylıca incelendi. Özellikle IBIT’teki payı sayesinde şirketin Bitcoin ETF yapısı ve spot piyasalar arasında arbitraj fırsatlarını kullanabildiği, pozisyonların ise 13F formlarında yalnızca uzun pozisyon şeklinde raporlandığı, opsiyon, vadeli işlem veya diğer riskten korunma (hedge) işlemlerinin ise görülemediği kaydedildi.
Bechler, IBIT hissesinde büyük pozisyonlar bildirilse de raporların bunların opsiyonlar ya da vadeli işlemlerle dengelenip dengelenmediği konusunda bilgi vermediğini, gerçek pozisyonun görünenin aksine kısa olabileceğini belirtti.
Ancak bu iddialara doğrudan katılmayan bazı isimler de bulunuyor. CryptoQuant Araştırma Başkanı Julio Moreno, paylaşılan kalıbın abartılı olduğunu ve spot piyasadan alım, vadeli piyasadan satış yapmanın birçok delta-nötr fon tarafından uygulandığını vurguladı. Benjamin Cowen ise, Bitcoin’in piyasa döngülerinde her dönemde kendine özgü fiyat hikayeleri üretildiğini ifade etti.
Cowen, Bitcoin fiyat hareketinin manipüle edilmiş bir komplo olmadığını, her döngünün kendine ait bir anlatısı bulunduğunu belirtti.
Ek olarak, ProCap yatırım sorumlusu Jeff Park, tartışmanın aslında ETF piyasasının çalışma mekanizmasının yanlış anlaşılmasından kaynaklandığını aktardı. Jane Street gibi yetkili katılımcıların piyasadaki etkisinin abartıldığına dikkat çekti.
Tüm bu gelişmelerin yanında, Jane Street’in sosyal medya hesaplarında paylaşım sildiği iddiası gündeme gelse de, ekonomist Alex Krüger bu hesabın daha önce hiç paylaşımı olmadığını ve iddiaların gerçeği yansıtmadığını açıkladı.
