ABD’de spot Bitcoin ETF’lerin Ocak 2024’te işleme açılmasının ardından yatırımcıların önünde bir düzineden fazla seçenek bulunuyordu. BlackRock, Fidelity, Ark Invest, Bitwise, VanEck ve Franklin Templeton gibi büyük oyuncuların katılımıyla pazarın sert bir rekabete sahne olması bekleniyordu. Ancak aradan geçen yaklaşık 18 ayın ardından görünüm, giderek iki büyük fonun öne çıktığı bir yapıya dönüştü.
Girişlerin ağırlığı iki fonda toplandı
Veriler, kurumsal sermaye girişlerinde BlackRock’ın iShares Bitcoin Trust fonu IBIT ile Fidelity’nin Wise Origin Bitcoin Fund fonu FBTC’nin belirleyici hale geldiğini gösteriyor. Daha küçük ölçekli fonların ise toplam pazar yönü üzerindeki etkisi sınırlı kaldı.
14 Ocak’ta spot Bitcoin ETF’lere toplam 840,6 milyon dolar net giriş oldu. Bu tutarın 648,4 milyon doları IBIT’e, 125,4 milyon doları ise FBTC’ye yöneldi. Böylece iki fon, o günkü toplam girişlerin yüzde 90’ından fazlasını tek başına topladı.
Benzer tablo 17 Nisan’da da görüldü. Günlük toplam net giriş 663,9 milyon dolara ulaşırken, IBIT 284 milyon dolar, FBTC ise 163,4 milyon dolar çekti. İki fon birlikte sektör genelindeki yeni paranın yaklaşık üçte ikisini oluşturdu.
| Tarih | Toplam net giriş | IBIT | FBTC |
|---|---|---|---|
| 14 Ocak | 840,6 milyon dolar | 648,4 milyon dolar | 125,4 milyon dolar |
| 17 Nisan | 663,9 milyon dolar | 284 milyon dolar | 163,4 milyon dolar |
| 1 Mayıs | 629,8 milyon dolar | 284,4 milyon dolar | 213,4 milyon dolar |
1 Mayıs’ta ise toplam net giriş 629,8 milyon dolar oldu. IBIT 284,4 milyon dolar, FBTC de 213,4 milyon dolar çekerek yaklaşık 500 milyon dolarlık birleşik giriş sağladı. 2026’nın büyük bölümünde bu eğilim tekrarlandı ve yüksek tahsis günlerinde girişlerin önemli kısmı bu iki fonda toplandı.
Veriler, yatırımcıların Bitcoin ETF tercihlerini giderek en büyük ve en likit ürünlerde yoğunlaştırdığını ortaya koyuyor.
Zayıf piyasada ölçek öne çıktı
Bu yoğunlaşma, Bitcoin ve daha geniş kripto ETF pazarı açısından zorlu bir dönemde belirginleşti. Bitcoin yıl başından bu yana yaklaşık yüzde 29 geriledi. Bu düşüş, kurumsal yatırımcıların tutumunu sınarken ETF tarafında da birden fazla geri çekilme dalgasını beraberinde getirdi.
Mayıs ortası ile haziran başı arasında spot Bitcoin ETF’lerde yüksek çıkışların görüldüğü birkaç gün yaşandı. Önceki dönemlerde Bitcoin’deki geri çekilmeler alım fırsatı olarak değerlendirilirken, son veriler yatırımcı davranışında daha temkinli bir yaklaşımın öne çıktığına işaret etti.
Buna rağmen IBIT, sektörün amiral gemisi ürünü haline gelmiş görünüyor. Fon, çoğu gün en yüksek girişleri kaydederken, piyasa baskısının arttığı dönemlerde dengeleyici rol oynadı. Daha geniş ETF grubunda sert çıkışların görüldüğü bazı günlerde IBIT ya pozitif bölgede kaldı ya da rakiplerine kıyasla daha sınırlı çıkış yaşadı.
Küçük ihraççılar geri planda kaldı
Bu tablo, büyük kurumsal yatırımcıların önceliklerini de yansıtıyor. Finansal danışmanlar, kayıtlı yatırım danışmanları, serbest yatırım fonları, aile ofisleri ve emeklilik danışmanları gibi alıcılar açısından yalnızca Bitcoin’e erişim değil, likidite, işlem hacmi ve ihraççının itibarı da belirleyici oluyor.
BlackRock, dünya genelinde 10 trilyon doların üzerinde varlık yönetiyor. Fidelity ise ABD’nin en büyük emeklilik ve aracı kurum ağlarından birine sahip bulunuyor. Bu dağıtım gücü ve marka etkisi, iki fonu birçok yatırımcı için varsayılan seçenek haline getirmiş durumda.
Buna karşılık Franklin Templeton’ın EZBC fonu, VanEck’in HODL fonu, Valkyrie’nin BRRR fonu ve WisdomTree’nin BTCW fonu çoğu gün tek haneli milyon dolarlık giriş veya çıkışlarla işlem görüyor. Bu nedenle söz konusu ürünlerin toplam pazar yönü üzerindeki etkisi sınırlı kalıyor.
Geniş bir ihraççı rekabeti yerine, ölçek, likidite ve dağıtım gücünün yatırımcı kararlarını belirlediği kazananın büyük pay aldığı bir yapı öne çıkıyor.
Bitwise’ın BITB fonu ile Ark’ın ARKB fonu da bir dönem güçlü rakipler arasında gösterilse de bugün pazarın en büyük iki ürününün gerisinde ikincil konumda bulunuyor. Ayrıca Trump Media & Technology Group, bu yılın başlarında planladığı spot Bitcoin ETF girişiminden çekildi. Bu adım da giderek kalabalıklaşan ancak ağırlığı iki büyük sağlayıcıda toplanan pazarda rekabet koşullarının zorlaştığını gösterdi.
