ABD Başkanı Donald Trump, göreve yeniden gelme yolunda merkez bankası dijital parası (CBDC) veya devlete ait, dolara endeksli bir stabilcoine karşı net bir tutum sergilerken, kripto sektöründe bu alandaki küresel hamlelerin Amerika için bu gelişmeleri kaçınılmaz kıldığı belirtiliyor. Eski Emtia Vadeli İşlemler Komisyonu (CFTC) Başkanı Timothy Massad, Londra’daki Digital Money Summit 2026 etkinliğinde CoinDesk’e verdiği röportajda, Washington’da CBDC konusu hassas bir mesele olmaya devam etse de, arka planda çalışmaların sürdüğüne dikkat çekti.
ABD’de resmi dijital para tartışması ve siyasi süreç
Fed’in Ödeme Sistemlerinden Sorumlu Yöneticisi Mark Gould ise etkinlikte, şu an için bir merkez bankası stabilcoin’i üzerinde çalışmaların gündemde olmadığını söyledi. Gould, “Bu bizim yetkimizde değil,” derken, devlet destekli dijital dolar olasılığının ileride Fed’in alanına girebileceğini belirtti.
Mart 2024’te, Trump başkanlığa dokuz ay kala yaptığı açıklamada, “Başkanınız olarak, merkez bankası dijital parasının oluşturulmasına asla izin vermeyeceğim,” diyerek bu duruşunu yineledi. Aynı dönemde, Federal Reserve’ün dijital dolar çıkarmasının yasaklanmasını öngören bir yasa teklifi Senato’dan 89’a 10 oyla geçti. Ancak bu teklif, temsilciler meclisindeki konut yasasıyla birlikte süreci bekliyor.
Trump’ın başkanlık kampanyasında CBDC’ye karşı açıkça tavır almasına rağmen, Washington’un kamuoyu önünde temkinli davrandığı, arka planda ise hem ABD Merkez Bankası’nda hem de diğer uluslararası platformlarda dijital para arayışlarının sürdüğü dikkat çekiyor.
Uluslararası gelişmeler ve ABD’nin pozisyonu
Massad, son dönemde Avrupalı ve Asyalı merkez bankalarının stabilcoin ve merkez bankası dijital para projelerinde kaydettiği ilerlemenin, ABD’yi de kendi dijital para altyapılarını geliştirmeye zorladığını söyledi. Massad’a göre, ABD bu gelişmeleri uzaktan izlemek yerine kendi onchain ödeme sistemlerini oluşturmak durumunda kalacak.
Bu kapsamda örnek olarak ise BIS çatısı altında yürütülen ve yedi merkez bankasının birlikte çalıştığı Project Agora’ya işaret etti. ABD’nin de üyesi olduğu bu projede merkeziyetsiz finans uygulamaları için yeni nesil ödeme altyapıları test ediliyor.
Etkinlik sırasında Massad, ABD Merkez Bankası yöneticilerinin perakende ya da toptan dijital para konusunda kamuoyuna açık görüş bildirmekten uzak durduğunu belirtti. Yine de, kapalı kapılar ardında çalışmaların sürdüğünü, hatta uluslararası projelerde aktif rol alındığını ekledi.
Mini sözlük: Project Agora, Bankalararası Ödemeler Bankası (BIS) tarafından yönetilen, farklı ülkelerin merkez bankalarını bir araya getiren, sınır ötesi dijital para ve yeni ödeme altyapılarını test eden küresel bir iş birliği girişimidir.
Kamuya kapalı dijital para çalışmaları
Trump yönetiminin, tüketicilere doğrudan ulaşan bir perakende merkez bankası dijital parasına kesinlikle mesafeli durmasına karşın, Massad; tokenizasyonun ve dijital finans ekosisteminin gelişmesiyle birlikte, devlet destekli bir dijital alternatifin kaçınılmaz olacağı görüşünde.
Öte yandan ABD’nin, teknolojik gelişmeler karşısında Avrupa’ya karşı geri kalmaması için hızlı adımlar atması gerektiği vurgulanıyor. Massad, özellikle onchain (blokzincir üzerindeki) resmi ödeme sistemlerinin kurulmasının önemine dikkat çekti.
| Proje Adı | Kapsam/Üye Sayısı | Amaç |
|---|---|---|
| Project Agora | 7 merkez bankası (ABD dahil) | Sınır ötesi dijital ödeme ve CBDC altyapısı geliştirme |
| AB Dijital Euro | Avrupa Merkez Bankası ve Euro Bölgesi | Avrupa içi perakende dijital para seçeneği oluşturma |
| Çin e-CNY | Çin Merkez Bankası | Ulusal dijital para ve ödeme altyapısı kurulumu |
Dijital para alanında ABD’nin tutumu, hem kendi iç dinamikleri hem de uluslararası rekabet bakımından netleşmese de; Avrupalı ve Asyalı rakiplerin hızla ilerlemesiyle birlikte, önümüzdeki dönemde daha belirgin adımlar atılması bekleniyor.
