Kripto para piyasasında perpetual işlem platformları önemli bir dönüşüm sürecinden geçiyor. BitMEX’in 2016’da bu modeli öncü şekilde kullanıma sunmasından bu yana merkezi perpetual borsaları, kripto piyasasının ana likidite kapıları olarak öne çıktı. CoinGecko verilerine göre bu platformlar yalnızca 2025 yılında 85,3 trilyon dolarlık işlem hacmine ulaştı.
Ancak son dönemde ürün geliştirme hızının artması ve zincir üstü faaliyetlerdeki büyüme, merkeziyetsiz perpetual borsalarını niş protokoller olmaktan çıkarıp güçlü rakipler haline getirdi. CoinGecko’nun 2026 Crypto Perpetuals raporu, bu değişimin hem işlem hacmi hem açık pozisyon hem de yeni ürün listelemeleri tarafında daha görünür hale geldiğini ortaya koyuyor.
MEXC ve BingX Yeni Perpetual Listelemelerinde Öne Çıktı
Ocak 2025 ile Nisan 2026 arasında en fazla perpetual kontrat listeleyen borsalar MEXC ve BingX oldu. MEXC bu dönemde 879 yeni perpetual kontrat listelerken, BingX 565 yeni kontratla ikinci sırada yer aldı. Bu rakamlar aylık ortalama bazda MEXC için 55, BingX için ise 35 yeni kontrata işaret ediyor.
Her iki borsanın da daha küçük ve uzun kuyruklu kripto varlıklarda agresif listeleme stratejisi izlediği görülüyor. Buna karşılık ilk 11 borsa içinde 6 platformun ayda ortalama 20’den az perpetual kontrat listelemesi, daha temkinli bir yaklaşımın sürdüğünü gösteriyor.
Binance gibi büyük borsalarda ise perpetual listelemeler spot listelemelerin önüne geçmiş durumda. Son 16 ayda Binance 305 yeni perpetual piyasa açarken, spot tarafta 125 yeni listeleme yaptı. Bu listelemelerin önemli bir bölümünü memecoin’ler ve yapay zeka temalı token kontratları oluşturdu.
CEX Hacimleri Gerilerken DEX Hacimleri Güçlü Kaldı
Rapora göre en büyük 11 merkezi perpetual borsasında aylık ortalama işlem hacmi 2025’te 7,11 trilyon dolar seviyesindeyken, 2026’nın ilk dört ayında 4,69 trilyon dolara geriledi. Bu, yüzde 34’lük bir düşüş anlamına geliyor.
BingX, 2026’ya güçlü başlayan platformlardan biri oldu. Borsanın pazar payı 2025’te yüzde 3 seviyesindeyken, 2026’nın ilk dört ayında yüzde 5’e yükseldi. Böylece BingX, yılın ilk döneminde yedinci en büyük merkezi perpetual borsası konumuna geldi.
Bitget tarafında ise daha zayıf bir tablo dikkat çekti. Platformun aylık ortalama işlem hacmi 2025’te 740,62 milyar dolarken, 2026’da 287,08 milyar dolara düştü. Bu yüzde 61,2’lik bir gerilemeye karşılık gelse de Bitget yüzde 6 pazar payıyla altıncı sıradaki yerini korudu.
Merkezi borsaların zirvesinde ise Binance ve OKX ağırlığını korumayı sürdürüyor. 2026’nın ilk dört ayında Binance yüzde 33, OKX ise yüzde 15 pazar payına sahip oldu.
Perp DEX’lerde Hyperliquid Etkisi
Merkeziyetsiz perpetual borsalarında tablo daha farklı ilerliyor. En büyük 12 Perp DEX’in aylık ortalama işlem hacmi 2025’te 531,65 milyar dolarken, 2026’da 611,57 milyar dolara yükseldi. Ocak 2026’da hacim 751,59 milyar dolarla güçlü başlasa da Nisan ayında 481,84 milyar dolara geriledi.
Buna rağmen mevcut hacimler, 2025’in aynı dönemindeki 300 milyar doların altındaki seviyelere kıyasla oldukça yüksek kalmaya devam ediyor. 2025 yılı Perp DEX’ler için kırılma yılı oldu.
Bu platformların toplam işlem hacmi 2024’te 1,50 trilyon dolarken, 2025’te 6,38 trilyon dolara çıktı.
Bu büyümede Hyperliquid’in etkisi belirgin şekilde öne çıkıyor. Nisan ayında Hyperliquid’in işlem hacmi 190,28 milyar dolar oldu. Bu rakam, toplam perpetual borsa hacminin yaklaşık yüzde 3,9’una denk geliyor ve Hyperliquid’i BingX’in hemen arkasında dokuzuncu sıraya yerleştiriyor.
DEX/CEX Oranı 2025’te Zirveye Çıktı
Perp DEX’lerin merkezi borsalara kıyasla işlem hacmi oranı 2025 boyunca yükseldi. Ocak 2025’te yüzde 3 seviyesinde olan DEX/CEX hacim oranı, Aralık ayında yüzde 13’e kadar çıktı. Ancak 2026’da bu oranda bir miktar gerileme görüldü ve Nisan 2026 itibarıyla oran yüzde 10 seviyesine indi.
Bu düşüş, Ekim 2025’ten bu yana ilk kez merkezi perpetual borsalarının yüzde 90’lık baskın payı yeniden yakaladığını gösteriyor. Yine de Pacifica, Extended ve Variational gibi yeni nesil Perp DEX’lerin büyümesi, önümüzdeki aylarda bu dengenin yeniden değişebileceğine işaret ediyor.
Söz konusu üç platformun da puan programları yürütmesi, piyasada olası airdrop beklentilerini artırıyor. Nisan ayında Pacifica ve Extended yüzde 4’er, Variational ise yüzde 3 pazar payına ulaştı. Bu platformlar Jupiter ve dYdX gibi daha eski oyuncuları geride bırakmış durumda.
Açık Pozisyon Payında DEX’ler Güçleniyor
Toplam kripto açık pozisyon büyüklüğü 2025 başında 120,35 milyar dolarken, Nisan 2026 sonunda 99,09 milyar dolara geriledi. Bu seviye, 7 Ekim’de görülen 210,02 milyar dolarlık zirvenin yüzde 50’den fazla altında bulunuyor.
Merkezi borsalar açık pozisyon tarafında hâlâ açık ara lider konumda. Ancak CEX’lerin payı 2025 başında yüzde 96,4 seviyesindeyken, 30 Nisan 2026 itibarıyla yüzde 86,5’e düştü. Perp DEX’lerin açık pozisyon payı ise Ekim ayından bu yana yüzde 10’un üzerinde seyrediyor ve Nisan sonunda yüzde 13,5 seviyesine ulaştı.
Raporda ayrıca Gerçek Dünya Varlıkları’nın (RWA) zincir üstü alanda büyümesinin Perp DEX’lerin yükselişine katkı sağladığı belirtiliyor.
Kripto odaklı kullanıcılar, geleneksel finans piyasalarındaki fırsatlara erişmek için kripto varlıklarını bozmadan bu platformları kullanmaya yöneliyor.
Bununla birlikte merkezi perpetual borsaları da bu eğilimi takip etmeye başladı. RWA temalı yeni perpetual kontratların CEX’lerde de listelenmesi, rekabetin yalnızca işlem hacmiyle sınırlı kalmayacağını gösteriyor.
