Ethereum ağında gizlilik çözümleriyle ilgili önemli bir adım gündeme geldi. Tom Lehman tarafından hazırlanan ve EIP-8182 olarak adlandırılan teklif, yaklaşan Hegota yükseltmesine dahil edilmek üzere değerlendiriliyor. Bu yeni öneri, ETH ve ERC-20 token transferlerinde protokol düzeyinde gizlilik sunmayı, yani kullanıcıların hem ana ağa hem de yan uygulamalara bağlı kalmadan tamamen gizli işlemler gerçekleştirebilmesini amaçlıyor.
EIP-8182: Tek havuz, bütünleşik gizlilik
Facet platformunun kurucularından Lehman’ın ilk olarak mart ayında duyurduğu EIP-8182, Ethereum ağı için tek ve protokole entegre bir “shielded pool” yani gizlilik havuzu oluşturmayı hedefliyor. Halihazırda Ethereum üzerinde birden fazla parçalı gizlilik aracı mevcut ancak bu yapı, kullanıcıların farklı sistemler arasında dağılmasına ve dolayısıyla anonimlik seviyesinin düşmesine yol açıyor. EIP-8182 ile amaçlanan, kullanıcıların işlem aktivitelerini tek bir büyük havuzda toplamayı sağlamak.
Konuya ilişkin Lehman, mevcut parçalı gizlilik altyapısının, kullanıcıları izole ettiğini ve her bir ayrı havuzda anonimlik seviyesini düşürdüğünü, bu nedenle daha birleşik ve kapsamlı bir anonimlik setine ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.
Teklif kapsamında sistem seviyesinde bir akıllı sözleşme kullanılacak ve temelinde UTXO (kullanılmamış sabit çıktı) tabanlı bir model yer alacak. Ayrıca, idari anahtarlar, vekil işlem yetkileri veya acil durum duraklatma gibi ekstra yönetim araçlarına ihtiyaç duyulmayacak. İşlem doğrulama mekanizmasında ise Groth16 BN254 kanıt sistemi tercih edilecek.
Mini sözlük: Shielded pool, merkezi olmayan anonim işlemlerin gerçekleştiği, kullanıcıların kimliklerini gizlediği ve işlem detaylarının dışarıdan görülmediği gizlilik havuzudur.
Cüzdan entegrasyonu ve kullanıcı deneyimi
EIP-8182 ile birlikte, cüzdan sağlayıcıları ve merkeziyetsiz uygulamalar, Ethereum’un bütünleşik gizlilik altyapısına doğrudan erişim sağlayabilecek. Böylece kullanıcılar, ETH ya da ERC-20 token’larını herhangi bir standart Ethereum adresine gizli olarak gönderebilecek. Yeni sistem ayrıca, mevcut Ethereum adres biçimlerine ve ENS alan adlarına da uyumlu olacak ve böylece kullanıcılar için karmaşık adres veya ek işlem adımlarına gerek kalmayacak.
EIP-8182, geliştiricilere de standart bir temel sunmayı hedefliyor. Böylelikle, gizlilik özellikli uygulamalar geliştirmek için yapı taşları oluşturulabilecek ve Ethereum ekosistemi genelinde kullanıcı odaklı, pratik gizlilik çözümleri yaygınlaşacak.
Hegota yükseltmesi ve ilgili teklifler
Hegota yükseltmesi, Ethereum ağına gizlilik ve sansür direncini güçlendirecek çeşitli teklifleri bir araya topluyor. EIP-8182 dışındaki diğer önemli teklifler arasında, işlem havuzları üzerinden çekim ücretlerinin doğrudan kesilmesini sağlayan EIP-8141 ve ortak gönderen gizlilik çerçevelerine olanak tanıyacak anahtarlı nonce’lar sunan EIP-8250 yer alıyor.
Hegota yükseltmesi, Bogota yürütme katmanı istemcisi ile Heze Konsensüs katmanı istemcisinin birleşiminden oluşuyor. Şubat ayında ise FOCIL isimli yenilik ekosistemin ana konsensüs geliştirmesi olarak dahil edilmişti. Şimdi de EIP-8182 ile birlikte, ana ağ seviyesinde gizlilik işlevi çok daha güçlü bir şekilde gündeme taşındı ve önümüzdeki dönemde Hegota tartışmalarında önemli bir başlık olarak öne çıkacak.
| Teklif (EIP) | Temel Fonksiyon | Olası Etkisi |
|---|---|---|
| EIP-8182 | Birleşik gizlilik havuzu ve protokol entegrasyonu | Ethereum’da standart ve kolay gizli transfer imkanı |
| EIP-8141 | Gizli havuzlardan çekim ücreti kesilmesi | Kullanıcıların işlem maliyetlerinin otomatik ve pratik şekilde karşılanması |
| EIP-8250 | Anahtarlı nonce ile gönderici gizliliği | Çoklu işlemlerde kimliğin gizli tutulmasına katkı |
Tüm bu gelişmeler, Ethereum ağında kullanıcı gizliliğini kuvvetlendirecek ve merkeziyetsiz uygulamaların daha geniş kitlelerce benimsenmesini destekleyecek bir altyapı inşa etmeye odaklanıyor.
