Ethereum ekosisteminde daha önce görev alan Trent Van Epps, ağın uzun vadeli merkeziyetsizlik stratejisinde kritik bir geçiş dönemine girdiğini söyledi. Van Epps’e göre tartışmanın odağında Ethereum’un varlığı değil, ortak altyapının gelecekte nasıl finanse edileceği yer alıyor.
Foundation daha dar bir role çekiliyor
Van Epps, Ethereum Foundation’dan ayrılma kararını, kurumun yetki ve meşruiyeti daha geniş ekosisteme yaymayı amaçlayan yaklaşımını hızlandıracağının netleşmesine bağladı. Ona göre Foundation, gücü tek elde toplamak yerine merkezi rolünü bilinçli biçimde azaltıyor ve zamanla birden fazla bağımsız kurumun ekosistemi birlikte koordine etmesi hedefleniyor.
Ethereum Foundation, Ethereum ağının araştırma, geliştirme ve ekosistem desteğinde önemli rol oynayan kar amacı gütmeyen bir yapı olarak biliniyor. Son dönemde kurumdaki yönetim değişiklikleri ve iş gücü azaltımı ise Ethereum’un gelecekteki yönetişim modeline ilişkin soru işaretlerini artırdı.
Trent Van Epps’in değerlendirmesine göre Ethereum’un karşı karşıya olduğu başlıca sorun bir varlık krizi değil, kamusal fayda üreten altyapıyı finanse edecek yeni kurumların bulunması olarak öne çıkıyor.
Yıllık 30 milyon dolarlık çekirdek geliştirme ihtiyacı
Van Epps, çekirdek protokol geliştirmesinin yıllık yaklaşık 30 milyon dolar gerektirdiğini belirtti. Buna karşılık Ethereum Foundation hazinesinin zaman içinde kademeli olarak küçüldüğünü, dolayısıyla teknik ihtiyaçların değil bu ihtiyaçları karşılayacak kurumsal yapıların öne çıktığını savundu.
Onun aktardığına göre Protocol Guild girişimi, yaklaşık dört yılda Ethereum’un çekirdek geliştiricilerine yaklaşık 40 milyon dolar dağıttı. Ancak bu mekanizmanın tek başına daha geniş ekosistem finansmanının yerini doldurmasının yeterli olmayacağı görüşünü paylaştı.
Mini sözlük: Protocol Guild, Ethereum’un çekirdek protokolüne katkı veren geliştiricilere uzun vadeli destek sağlamak için oluşturulmuş bir finansman girişimidir. Kamusal fayda finansmanı ise doğrudan gelir üretmeyen ancak ağın güvenliği ve sürekliliği için gerekli ortak altyapının desteklenmesini ifade eder.
| Kalem | Veri |
|---|---|
| Yıllık çekirdek geliştirme ihtiyacı | $30 milyon |
| Protocol Guild dağıtımı | Yaklaşık 4 yılda $40 milyon |
Rekabet üstünlüğü ve serbest faydalanıcı sorunu
Van Epps, finansman tartışmalarına rağmen Ethereum konusunda iyimserliğini korudu. Ağın merkeziyetsiz finans, stabilcoin mutabakatı ve EVM benimsenmesinde liderliğini sürdürdüğünü, bu ağ etkilerinin rakipler tarafından kolayca kopyalanamayacağını dile getirdi.
Buna karşın kısa vadede eşgüdüm sorunlarının sürebileceğini, yine de yeni kurumların ve büyük paydaşların ortak altyapıyı finanse etmek için devreye girebileceğini düşünüyor. Çözülmesi gereken temel engellerden biri olarak da serbest faydalanıcı sorununa dikkat çekti. Bu durum, şirketlerin paylaşılan altyapıdan yararlanmasına karşın bakım ve geliştirme maliyetine katkı sunmaması anlamına geliyor.
Van Epps, önümüzdeki on yılda Ethereum yönetişiminin daha dağıtık hale geleceğini, Ethereum Foundation’ın ise araştırma, ticarileşme ve ekosistem büyümesine odaklanan yeni yapılarla birlikte daha sınırlı bir rolde kalacağını öngörüyor.
Önümüzdeki dönemde yönetişim daha dağıtık olabilir
Van Epps’e göre Ethereum’un bir diğer ihtiyacı da ETH varlığına ilişkin daha güçlü bir savunuculuk dili ve token ile zincir üstü ekonomideki büyüme arasındaki bağı daha açık anlatan bir çerçeve oluşturulması. Uzun vadeli başarı ölçütünün ise daha geniş benimsenme olması gerektiğini, milyarlarca kullanıcının zamanla Ethereum ve Katman 2 ekosistemine erişebileceğini ifade etti.
