Bitcoin ve Hukuk (Soru-Cevap)


BITCOIN, KRİPTO PARA ve HUKUK (3. Bölüm)

Bu hafta sizlere gerek sosyal ortamlarda gerekse özel olarak bana yöneltilen sorulardan kısa bir derleme yaparak, Türkiye’de Bitcoin ve kripto para eko sisteminin hukuksal durumunu paylaşmak istiyorum. Bu cevapların tamamının kişisel yorumlarımdan ibaret olduğunu belirtmek isterim. Zaten, hepinizin bildiği üzere bu konular konuşuldukça yasal gelişmeler gün yüzüne çıkacaktır.

Soru: Bitcoin yasal mı?

Bu konuda bana birçok soru geliyor. Konunun çok geniş bir yelpazeye sahip olması nedeniyle tedirginlik yaratmasını doğal karşılıyorum. Ayrıca tüm dünyada yaşanan olumsuz gelişmeler, bu piyasanın içerisinde yer alan herkesin “acaba” yanlış bir şey mi yapıyorum? huzursuzluğunu yaşamasına sebep oluyor.

 Bitcoin cüzdanlarından çalınan paralar, bazı borsaların büyük şaibelerle kapanıp ortadan kaybolması, bankaların ve devletlerin şüpheli bakış açıları ve teknolojinin tamamen internet üzerinde yaşıyor olmasından kaynaklanan güvenlik açıkları ve en önemlisi, illegal işlerle bitcoini birbirine yakıştıran haberler… Bu tür haberlerin dilden dile yayılması ile “güvenilirlik” problemi de aynı hızla artıyor. Şunu belirtmekte özellikle fayda var. Bu, yeni bir teknoloji ve başlangıç aşamasında bu kadar şüphe uyandırması ve anlaşılamamasından kaynaklanan “korku” gayet doğal bir tepki. Hele bir de işin içinde “para” kavramının bol bol geçmesi ile tedirginlik iki kat artıyor. Kesin olarak söyleyebilirim ki; Türkiye’de bitcoin ve diğer kripto paralar yasa dışı değildir.

Türk Ceza Kanun’unun 2. Maddesi bu anlamda en önemli kanuni dayanaktır. Maddeye göre; Kanunda suç olarak tanımlanmamış hiçbir eylemden dolayı kişilere ceza verilemeyeceği açıkça belirtilmiştir.

“Kanunun açıkça suç saymadığı bir fiil için kimseye ceza verilemez ve güvenlik tedbiri uygulanamaz.”

Bu maddeden hareketle, bugün itibarı ile Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin yasal mevzuatlarında “Bitcoin ve kripto para” kavramları ile ilgili düzenleme bulunmamaktadır. Ancak, yeri gelmişken şu ayrımı yapmakta fayda görüyorum. Zaten bütün sıkıntı şimdi bahsedeceğim ayrımı yapamıyor olmamızdan ileri geliyor.

  • Hırsızlık, her ne şekilde yapılırsa yapılsın suçtur.
  • Dolandırıcılık, hangi teknolojiyle yapıldığına bakılmaksızın eğer kanunda sayılan unsurları içeriyorsa cezalandırılır.

Kısacası, eğer siz bitcoin ile dolandırıcılık yaparsanız, bitcoin kullanarak dolandırıcılık yaptığınız için değil, dolandırıcılık yaptığınız için cezalandırılırsınız.

Soru: Madencilik yaparsam suç işlemiş olur muyum?

Hayır olmazsınız. Kripto para madenciliği, dijital dünya içerisinde belirli protokollere bağlı olarak çalışan programları bilgisayarınızda çalıştırmanız anlamına gelir. Bunu yapmanın hiçbir yasal kısıtlaması bulunmamaktadır. Bu konuyla ilgili olarak karşınıza en çok çıkacak sorun, elektrik dağıtım şirketlerinin tüketiminizi sorgulaması olacaktır. Standart konut elektriği kullanımı sözleşme gereği sınırlandırılmıştır. Bu sınırı aşan aboneler olağan dışı elektrik tüketimi nedeniyle araştırılırlar. Ancak bunun aşılması kolaydır. Elektrik şirketi ile üretim gücünüze bağlı olarak yapacağınız anlaşma ile hiçbir yasal sıkıntı yaşamadan üretiminize devam edebilirsiniz. (büyük çapta yapılan üretimler buna dahil değildir.)

Soru: Bitcoin Borsalarında alış/satış yapıyorum. Banka hesap hareketlerim nedeniyle sorun yaşar mıyım?

Bu soruya şimdilik benim bildiğim kadarıyla yaşanmış bir somut olay olmadığı için net cevap veremiyorum. Ancak yapılan şeyin finansal ve vergisel anlamda dikkat çekecek hacimlere ulaşmasıyla net olarak devlet kurumlarından bir tepki/düzenleme gelecektir. Bunun yapılabilmesi için de öncelikle bu faaliyetin ekonomik anlamda bir tanıma ihtiyacı olacaktır. Vergilerin ancak kanunla düzenlenebilirliği ilkesi gereği bu konuda bir kanun düzenlemesi yapılana kadar herhangi bir sorun yaşanacağını düşünmüyorum. Vergi mevzuatında sanal para ile yapılan işlemlere ilişkin düzenleme bulunmuyor. Aynı zamanda bu sistemin benzeri de yok. Bu nedenle bekleyip görmekten başka çaremiz kalmıyor.

Soru: Maliye, Vergi Dairesi..vs Bitcoin ile ilgili hesap hareketlerimden dolayı beni soruşturmaya alırsa ne yapmalıyım?

Bana, vergisel anlamda herhangi bir soruşturmaya maruz kalırsa ne yapması gerektiğini soran herkese verdiğim cevabı sizlerle de paylaşmak istiyorum. Anlatın. Tüm sistemi, yaptığınız her işlemi, Bitcoin’in ne olduğunu, kaynağının nereden geldiğini, borsaların çalışma mantığını, yani kısaca bildiğiniz her şeyi anlatın. Burada saklanacak bir şey yok. Yasa dışı bir şey yapmıyorsunuz. Devletin vergi mevzuatlarında yer almayan yeni bir işle uğraşıyor olmanız sizi vergi kaçakçısı yapmaz. Devlet mekanizması, bu yeni teknolojiyi ve ekonomik hareketi bir şekilde düzenlemek durumundadır. Herhangi bir düzenleme yapmadığı sürece bu eko sistemi kullananları vergilendiremeyecektir. Zaten devletin kendi iç dinamikleri zamanla bu konuları ele almak zorunda kalacaktır. Dünyadaki gelişmeleri izleyenleriniz devletlerin bu konuda somut adım atmakta ne kadar zorlandığını da fark etmiştir. Çünkü, sistemsel değişiklikler gerektiren bir ekonomi sözkonusu.

Soru: Kripto para borsaları belirli bir limiti aşan işlem hacmi için neden kişisel bilgilerimi istiyor?

Bunun şu aşamada tek bir mantıklı açıklaması olabilir. Henüz bir düzenleme olmadığından bu borsalar, haklı olarak kendilerini yapılan işlemlerin rakamsal büyüklüğüne göre devletin olası vergilendirme girişimlerine karşı savunabilmek için yapıyorlar. Kısacası; yarın bir gün, vergi müfettişi o borsanın hesap hareketlerindeki yüksek meblağların kaynağına inmek istediğinde borsa şirketi paranın kaynağını gösterebilmek için bu verileri saklıyor. Kişisel olarak borsaların bu şekilde çalışıyor olmasını olumlu buluyorum. Sonuçta şirketler ne kadar ciddi çalıştığını sadece müşterilerine karşı değil, devlete karşı da gösterme imkânını bu sayede bulacaktır.

Sizler de yaşadığınız ya da aklınıza takılan hukuki konuları bu başlık altında bulunan yorum kısmına yazarak, bu yazının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz.

Onur Atam’in profil fotoğrafı

İnternet, Kripto Para Teknolojileri ve Yeni Nesil Finansal Teknolojiler başlıca ilgi alanları arasında. Avukat, Bilişim Hukuku ve Siber suçlarla mücadele meraklısı Sosyal Medya Yasakları Karşıtı.

Tepkini Göster

İyiymiş
Kötü
Keyifli
Yok artık!
Bu ne ya!
Harika!

Tepkini Gif ile Göster

Yorumlar 3

  1. Açıklayıcı bir yazı olmuş, teşekkürler öncelikle. ” Bitcoin Borsalarında alış/satış yapıyorum. Banka hesap hareketlerim nedeniyle sorun yaşar mıyım?” sorusuna bir cevap da ben vereyim. Elimizdeki bitcoinleri flat yani ülkenin geçerli kuruna (Türkiye için TL) çevirirken kullanılan aracı firmalar önemlidir. TC yasalarına göre banka hesabınıza kaynağı belirsiz (fatura edilmemiş, vergisi ödenmemiş vs) 25.000 TL’nin üzerinde para girişi olursa maliye bakanlığı tarafından incelemeye alınırsınız. Aracı firma olarak yabancı bir firmayı kullandınız ve IBAN üzerinden bankadaki USD hesabınıza para çektiniz eğer bu para yaklaşık 12.000 USD üzerindeyse maliye bakanlığı bu parayı kaynağı belirsiz olarak tanımlar, çünkü bu paranın kaynağı yurt dışıdır ve TC Devleti bu aracı kurumu (muhtemelen) tanımıyordur. Türkiye’de faaliyet gösteren BTCTürk sitesi var, kendileri vergi veriyorlar mı bilmiyorum, Ama Eğer vergi veren bir kurumsa Btctürk bu site üzerinden yapılan alış- verişler aynen gittigidiyor gibi değerlendirilir. Çünkü kriptoparalar currency olarak değil possession (yani bir mal) olarak kabul ediliyor dünyanın bir çok yerinde. (Türkiye’de henüz bu konuda bir yasa olmayışı bunun bir para birimi olmadığını ve bir mal varlığı olduğunu gösterir.) Yani evdeki bir halıyı gittigidiyor üzerinden satmanızla elinizdeki BTC’yi btctürk gibi Türk broker sitelerinde satmanız arasında pek fark yoktur. Ama yok ben banka/devlet kontrolü vs istemiyorum diyorsanız, alırsınız yanınıza bilgisayarınızı alıcı ile anlaştığınız bir noktaya gidersiniz, orada nakite çevirme işlemini elden yaparsınız 🙂

    1. Zaten, henüz belirsiz olan Maliye tarafından yapılacak olası bir inceleme neticesinde nasıl bir sonuç çıkacağı. Türkiye’de Bitcoin bir mal olarak değerlendirilemez şu aşamada.. Çünkü üretimi vergisel sistem dahilinde değil. Vergi müfettişine açıklama yapınca Bitcoin bozdurmanın muhasebesel karşılığını nasıl kanunileştireceğini çok merak ediyoruz bizde. Kanunda yazılı olmayan bir vergilendirme mümkün olmayacağı için, şimdilik vergi de olmayacaktır diye düşünüyorum.. Değerli katkınız için teşekkürler.

Bir Cevap Yazın

Bitcoin ve Hukuk (Soru-Cevap)

Facebook yada Google+ ile Giriş Yap

Üyelik Hesabın Yok mu?
Üye Ol

Şifremi Unuttum!

Üye Ol

veya

Yazı Tipini Seç

Haber Görsel Liste Anket Test Video