Ethereum’un kurucu ortaklarından Vitalik Buterin, X platformunda paylaştığı son mesajlarda kişisel sağlık ve seyahat verilerini kullanarak kendisine özel beslenme ve egzersiz önerileri üretmeyi amaçlayan bir deneme yaptığını açıkladı. Buterin, bu çalışmada gelişmiş yapay zeka modellerinden yararlanırken özel verilerin dış sistemlere sızmasını önlemeye odaklandığını belirtti.
Yerel model ve uzaktaki modeller birlikte kullanıldı
Buterin, denemenin merkezinde yerel bir modelin bulunduğunu, bu modelin hem süreci yönettiğini hem de ihtiyaç duyduğunda daha güçlü uzaktaki modellere araç çağrılarıyla başvurduğunu söyledi. Bu yapının amacı, yerel modelin sınırlı kaldığı üst düzey muhakeme ve bilgi kapasitesini dış modellerden almak, bunu yaparken de paylaşılan veri miktarını en düşük seviyede tutmaktı.
Kullandığı yöntemde, yerel modele uzaktaki sistemlere hangi durumda ve nasıl en az veri açığa çıkaracak sorgular göndereceğini öğreten bir beceri dosyası yer aldı. Buterin, komut satırı aracı olarak Tor ile sarılmış zkAPI kullandığını ifade etti.
Mini sözlük: zkAPI, sıfır bilgi ispatı temelli araçlarla veri doğrulama veya işlem çağrısı yapılmasına imkan tanıyan bir yaklaşımı ifade ediyor. Tor ise internet trafiğini çok katmanlı biçimde yönlendirerek kullanıcı gizliliğini artırmayı amaçlayan bir ağ yapısı olarak biliniyor.
Vitalik Buterin, denemenin çalıştığını ve gelişmiş modellerden gelen bilginin önerileri iyileştirdiğini aktarırken, gizlilik arttıkça uzaktaki modelin sağlayabileceği katkının da sınırlanabildiğine dikkat çekti.
Buterin, sonucun işlevsel olduğunu ancak yaklaşımın bazı eksikleri bulunduğunu da vurguladı. Buna göre sistem ne kadar ihtiyatlı davranıp uzaktaki modellere daha az veri gönderirse, bu modellerin sağlayacağı yardım da o ölçüde daralıyor. Bu durum, yapay zeka kullanımında fayda ile mahremiyet arasında süregelen denge sorununu yeniden gündeme taşıdı.
Ethereum vizyonunda yön değişikliği yok
Buterin’in son paylaşımı doğrudan yapay zeka odaklı olsa da Ethereum için uzun vadeli yaklaşımında bir değişiklik görünmüyor. Buterin, Ethereum’u gelecekte bir “kriptografik dünya bilgisayarı” olarak konumlandırmayı sürdürdüğünü daha önce de dile getirmişti. Ethereum, akıllı sözleşmeler ve merkeziyetsiz uygulamalar için geliştirilen en büyük blokzincir ağlarından biri olarak öne çıkıyor.
Eylül ayının sonlarına doğru yaptığı başka bir değerlendirmede Buterin, Ethereum teknolojisinin son 15 yılda büyük ölçüde geliştiğini ve önümüzdeki üç yılda daha da farklı bir yapıya evrilebileceğini yazdı. Ona göre ağın yöneldiği yapı, 2015 dönemindeki Ethereum algısından nitelik olarak ayrılan yeni bir sisteme işaret ediyor.
Pectra sonrası daha derin dönüşüm öne çıkıyor
Buterin, gelecek yıl beklenen Pectra hard fork güncellemesinin, 2015’teki bir geliştiricinin kolayca tanıyabileceği özellikler taşıyan son “normal” Ethereum güncellemesi olabileceğini kaydetti. Bundan sonraki aşamada özyinelemeli STARK yapıları, otomatik biçimsel doğrulama, yüksek düzeyde optimize edilmiş mutabakat algoritmaları ve kuantum güvenli sistemler gibi daha ileri teknolojilerin öne çıkması bekleniyor.
Buterin ayrıca PeerDAS ile birlikte Ethereum’un yalnızca bir blokzincir olmanın ötesine geçiş sürecine başladığını savundu. Pectra sonrasında bu dönüşümün ağın ana hikayesi haline geleceğini belirten Buterin, ortaya çıkacak yapının daha düşük maliyetli, daha ölçeklenebilir ve daha mahremiyet odaklı yüksek güvenlikli hesaplama imkanı sunacağını ifade etti.
Buterin, Pectra sonrasındaki dönemde Ethereum’un ana anlatısının blokzincir sınırlarını aşan daha güçlü bir kriptografik hesaplama altyapısına dönüşmek olacağını vurguladı.
USDT
AAPL