x

Ethereum Token ERC-20 Füryası Aldı Başını Gidiyor: Nedir? Nasıl İşliyor?


Bitkapital

Ethereum, ‘dünya bilgisayarı’ projesi kapsamında her şeyin kusursuzca çalıştığı bir ekosistem oluşturmak istiyor. Bilgisayarı güçlendirmek için de token’ler kullanılıyor.

Ethereum bir grup coder ve yeni yetme bir genç (Vitalik Buterin) tarafından 2014 yılında kuruldu. Ethereum dileyen herkesin blockchain üzerinden istediği türden uygulamayı kodlayabilmesi için tasarlandı. Bu merkezsiz uygulamaların (decentralized apps, diğer adıyla ‘dapps’) kolayca satılabilen ve işlem yapılabilen kendi token’lerine ihtiyacı vardı.

Bu yüzden, tam 18 ay önce ERC-2O token standardı geliştirilip piyasaya sürüldü.

ERC-20 nedir? nasıl çalışır?

Bu token standardının ne kadar önemli olduğu kelimelerle anlatılamaz. ERC-20’in ethereum temelli token’lerin bağlı olduğu bir takım kuralları bulunmaktadır. ERC-20 bu kurallarla cüzdan geliştiricilerine, borsalara ve diğer smart contract’lere yeni token’lerin nasıl kullanılacağını önceden belirleme olanağı sağlar.

Bu yolla uygulamalar tasarlanabilir ve token’lerle sıradanın dışında işler yapılabilir. Sisteme yeni bir token gireceği zaman tekerleğin yeniden icat edilmesine gerek kalmaz.

Sonuç olarak, ICO’larda satılanlar da dahil olmak üzere ethereum blockchain’indeki tüm token’ler ERC-20 standartı ile uyumludur. Örneğin piyasalarda yüksek hacimde işlem gören; Golem, Gnosis, Iconomi, Augur ve DigixDAO gibi token’lar bu sistemin en önemli örneklerindendir.

Dersimiz: Token 101

Her şeyden önce  token nedir ve token’in ethereum blockchain’inin para birimi ether’den farkı nedir gibi soruları irdelemekte fayda var.

Ethereum ağındaki token’ler, sadakat puanından hediye çeklerine, senetlerden fiziksel dünyadaki gerçek objelere kadar pek çok şeyi temsil edebilen dijital varlıklardır. Token’ler bunun yanı sıra diğer smart contract’lerle etkileşimde bulunmak için bir araçtır. Örneğin, oyun içi nesneler.

Basitçe baştan alalım: token’ler ethereum blockchain’i üzerinde çalışan smart contract’lerdir. Dolayısıyla bir takım kodlar (fonksiyonlar) ve bağlantılı veritabanları ile çalışır. Kodlar token’in nasıl çalışacağını tarif ederken veritabanları temel olarak kimin kaç token’i olduğunu takip eden, satır ve sütunlardan oluşan tablolardır.

Ethereum’daki bir smart contract veya kullanıcı o token’in contract’ine ‘işlem’ niteliğinde mesaj gönderdiğinde kod, veritabanını günceller.

Örneğin, bir cüzdan uygulaması Alice’den Bob’a fon transferi yapmak için o token’in contract’ine mesaj gönderdiğinde şunlar gerçekleşir:

İlk olarak token’in contract’i, Alice’in mesajı imzalayıp imzalamadığını ve ödemeyi yapabilmek için yeterli paraya sahip olup olmadığını kontrol eder. Bir sonraki adımda fonu veritabanındaki Alice’in hesabından Bob’un hesabına aktarır. Son olarak, işlemin başarıyla tamamlandığına dair bilgilendirme yapar.

Token’lerin aksine ether, ethereum blockchain’ine gömülü olarak kodlanmıştır. Kripto para olarak satılabilir, işlem görür ve kullanıcıların smart contract işlem ücretlerini ödemesini sağlayarak ethereum ağını güçlendirir. (Ethereum ağındaki tüm hesaplamaların belli bir ücreti vardır.)

Örneğin bir borsaya token (dolayısıyla token’in contract’ine veritabanını güncelleme isteği) gönderdiğinizde o işlem için ether cinsinden ücret ödersiniz.

Bu ücret, daha sonra blockchain’e eklenecek olan blokta işlemi onaylayan madenciye gider.

Ethereum ilk çıktığında standartlar temel planın bir parçasıydı ve kullanıcı dostu, kolay erişimli bir sistem oluşturmak için geliştirildi.

Ancak tüm standartlar gibi ERC-20’nin de bir dizi uzun tartışmalar ve detaylı değerlendirmeler sonucu gelişmesi için zamana ihtiyacı vardı.

2015’te düzenlenen ilk büyük ethereum konferansı DevCon1’den önce ethereum kurucusu Vitalik Buterin ilk standart token’i tanıttı.

2015’in sonlarında ethereum’un Mist cüzdanı üzerinde çalışan geliştiricilerinden biri olan Fabian Vogelsteller, o standartı aldı ve standartın üzerinde birkaç değişiklik yaptı. Vogelsteller daha sonra standartın sisteme nasıl uygulanabileceğine dair tartışma başlatma amacıyla standardı ERC-20 ismiyle ethereum camiasına tanıttı.

Daha sonra, Nisan ayında ethereum vakfının GitHub organizasyonunda yaptığı değişikliklerden ötürü ERC-20 standardı GitHub üzerinde tartışmaya açıldı.

ERC-20 nedir?

ERC-20 ethereum ekosistemindeki diğer smart contract’lerin kolayca anlayacağı altı fonksiyondan oluşur. Bunların başında token’lerin nasıl transfer edileceği (token sahibi tarafından veya onun adına) ve token’ler hakkında verilere nasıl erişilebileceği (isim, sembol, toplam değer, bakiye) gelir. Standart aynı zamanda bir smart contract’in gönderip bir diğerinin fark edebileceği sinyalleri tanımlar.

Bu fonksiyon ve tanımlar, ethereum token’lerinin ekosistemin neredeyse her noktasında aynı şekilde çalışmasını sağlar. Sonuç olarak, aralarında Jaxx, MyEtherWallet.com ve Ethereum Wallet’ın (diğer adıyla Mist Wallet) da bulunduğu ether destekli cüzdanların neredeyse hepsi ERC-20 uyumlu token’leri desteklemektedir.

Vogelsteller’e göre ethereum token standartının fonksiyonelliği, yapılacak daha büyük değişikliklere zemin hazırlamaktadır.

Yoldaki tümsekler

Şunu bilmekte fayda var: ERC-20 resmi anlamda yalnızca bir taslak. Yani mecburi değil ve ethereum camiası tarafından ‘tam olarak’ benimsenmesi gerekiyor. Vogelsteller, yeni token’lerin zamanla kendi geliştirdiği kurallara uyacağını düşünüyor.

Ancak Vogelsteller standartın yeni olduğunu ve birçok tümseğe rastlayacağını, sorunlarla karşılaşabileceğini düşünüyor. Bunlardan biri de bir token’in smart contract’ine direkt olarak para göndermenin para kaybına sebep olması. Bu, token’in contract’inin yalnızca parayı takip edip gönderim yapmasından kaynaklanıyor. Örneğin, bir cüzdan vasıtasıyla başka bir kullanıcıya token gönderdiğinizde o cüzdan, token’in contract’ini veritabanı güncellemesi yapmaya çağırıyor.

Yani token’leri direkt olarak token contract’ine gönderdiğinizde para ‘kayboluyor’ çünkü token’in contract’i buna herhangi bir şekilde karşılık veremiyor. Şu ana kadar bu şekilde 70 bin dolar değerinde token’in kaybolduğu biliniyor.

Geliştiriciler bu soruna çözüm getirmek için kolları çoktan sıvadı. ERC-20’nin uzantısı olan ERC-223’e getirilecek bir fonksiyonla bu sorunun tarihe gömüleceği düşünülüyor. Vogelsteller mükemmel işlerlikte bir sisteme kavuşmak için yolun henüz başında oldukları görüşünde.

“Bu prototiplerle çıktığınız yol zaman zaman taşlı olabilir. Ancak prototipler en nihayetinde sizi blockchain’in ve smart contract etkileşimlerinin geleceğine götüren gerekli dersleri verirler.”

Kaynak: Coindesk

loading...

müzik delisi, kaset/film arşivcisi, koleksiyoner, sinefili. edebiyat, dilbilim, bitcoin ve kripto para meraklısı.

Bir Cevap Yazın

Ethereum Token ERC-20 Füryası Aldı Başını Gidiyor: Nedir? Nasıl İşliyor?

Facebook yada Google+ ile Giriş Yap

Üyelik Hesabın Yok mu?
Üye Ol

Şifremi Unuttum!

Üye Ol

Yazı Tipini Seç

Haber Görsel Liste Anket Test Video